نورنیوز-گروه سیاسی: یک روز پس از آنکه شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی با صدور قطعنامهای ایران را به عدم رعایت تعهدات پادمانی هستهای خود متهم کرد و دو روز قبل از دور ششم مذاکرات ایران و آمریکا در مسقط و ساعاتی بعد از پایان اتمام حجت ۶۰روزه ترامپ به ایران برای رسیدن به توافق هسته ای، رژیم صهیونیستی حملات خود را به اهداف مختلفی، از جمله تأسیسات هستهای، پایگاه های نظامی، فرماندهان عالیرتبه ارتش و سپاه و دانشمندان هسته ای در ایران آغاز کرد. چند روز قبل از شروع حملات ۲۳خرداد/۱۳ژوئن، اخبار حکایت از آن داشت که ترامپ و نتانیاهو گفتگوی تلفنی پر تنشی پیرامون جنگ غزه و حمله به ایران داشتندواختلافات بین رئیس جمهوری آمریکا و نخست وزیر رژیم صهیونیستی وجودداشته که بعدا گفته شدخبری پوششی برای غافلگیری و فریب ایران بوده وبرخلاف همیشه، این بار برای اولین مرتبه،دفتر نتانیاهو از تکذیب اختلاف نظر بین نتانیاهو و ترامپ بر سر حمله احتمالی خودداری کرد تا با این ترفند رسانهای برای گیج کردن ایران، تزریق حس ایجاد شکاف بین طرفین کند و به غافلگیری و کاهش سطح هشدار ایران کمک کرده باشد.
به رغم این اتفاقات، همچنین اعلام شد سفارتخانهها و پایگاههای نظامی ایالات متحده در سراسر منطقه در انتظار حمله احتمالی اسرائیل به ایران در حالت آمادهباش قرار گرفتهاند و به خانوادههای نظامیان و شهروندان آمریکایی اجازه خروج از منطقه به دلیل افزایش خطرات امنیتی داده شده است. روز چهارشنبه ۲۱خرداد/ ۱۱ژوئن، ترامپ تائید کرد که پرسنل دیپلماتیک و نظامی ایالات متحده از بخشهای خاصی از خاورمیانه «خارج» میشوند ،«زیرا میتواند مکانی خطرناک باشد و خواهیم دید چه اتفاقی میافتد.» اینها نشانه هایی بود که باید مورد توجه جدی ایران قرار گیرد.
حمله اسرائیل ساعاتی بعد از پایان مهلت ۶۰روزه ترامپ به ایران در مورد مذاکرات هسته ای آغاز شد. نکته ای که خود ترامپ نیز مورد اشاره قرار داد. اگرچه نتانیاهو گفت که حمله صبح جمعه با هدف «کاهش تهدید ایران علیه بقای اسرائیل» انجام شده و افزود که این اقدام «روزهای زیادی» طول خواهد کشید، ولی هدف های حمله اسرائیل به ایران ورای چیزی است که نتانیاهو در سخنانش گفت. از جمله می توان به موارد زیر اشاره کرد:
یک. انحراف توجهات جهانی از جنگ غزه و بیش از ۲۰ماه جنایت در غزه و کرانه باختری، جایی که اسرائیل محاصره کامل را اعمال کرده و از هیچ جنایتی کوتاهی نکرده است.
دو. متوقف کردن هر نوع معامله و توافق دیپلماتیک بین ایران و آمریکا و دیگر کشورهای غربی و وارد کردن آمریکا به جنگ با ایران آرزوی دیرینه نتانیاهو بوده است. اسرائیل با انجام حملهای به اصطلاح «پیشگیرانه» علیه ایران، عملاً از هرگونه راهحل مسالمتآمیز برای اینکه به ایرانیان اجازه داده شود برنامه غنیسازی هستهای غیرنظامی را دنبال کنند، جلوگیری کرد. از زمان آغاز مذاکرات هسته ای با ایران از چندین دهه قبل، رژیم صهیونیستی به دنبال شکست مذاکرات و کشاندن آمریکا به جنگ با ایران بوده است .
سه. مانور قدرت و اعلام این موضوع که «ما میتوانیم هر کاری که میخواهیم،هر زمان که بخواهیم و در هر جا که بخواهیم، انجام دهیم.» حمله گسترده به ایران با هدف آزمودن این مسئله بود که آیا اسرائیل هنوز مصونیت کامل بینالمللی برای اقدامات جنایتکارانه خود دارد؟
چهار. هدف این عملیات فقط ضربه زدن به تأسیسات هستهای و نظامی ایران نبوده و نیست. این حملات برای ضربه زدن به نظام مستقر در ایران تا سرنگونی و ایجاد
بی ثباتی و تنش در کشور طراحی شده بود. رژیم صهیونیستی ادعا میکند که تنها در صورت سقوط جمهوری اسلامی ایران، اسرائیل از سلاح هستهای ایران و دشمنی آن خلاص خواهد شد. نتانیاهو عصر جمعه در سخنانی خطاب به مردم ایران گفت: «اکنون فرصت شماست تا برخیزید و صدایتان را به گوش جهانیان برسانید: «زن، زندگی، آزادی... زمان آن رسیده که مردم ایران زیر سایه پرچم و میراث تاریخی خود متحد شوند، و برای آزادیشان از این رژیم شیطانی و ستمگر قیام کنند.»
پنج. حمله به ایران، همچنین برای کسب مشروعیت داخلی نتانیاهو انجام شد. این حملات توسط تمام طیف های سیاسی اسرائیل، اعم از موافق و مخالف، مورد ستایش قرار گرفته است. نتانیاهو معتقد است که جنگ تنها تضمین برای ادامه حکومت او و متحد کردن احزاب مختلف سیاسی اسرائیل در پشت او وارتش است.
شش. نتانیاهو به دلایل شخصی نیز به دنبال بهانهای برای شروع این جنگ بود. برای نتانیاهو، شعلهور نگه داشتن جنگ در منطقه وسیلهای برای نجات خود از مخالفت های داخلی و اتهامات مختلف فساد است.
هفت. این حمله یک فرصت عملیاتی تاریخی برای تحت الشعاع قرار دادن و به فراموشی سپردن شکست عملیات ۷اکتبر۲۰۲۳و جنگ ناموفق ۲۰ماهه در غزه، برای مقامات ارشد سیاسی و ارتش رژیم صهیونیستی بود.
هشت. اسرائیل بر این باور بود که نهتنها ایران، بلکه متحدین منطقه ای ایران بهویژه حزبالله به شدت ضعیف شدهاند و این ضعف هژمونی ایران در منطقه فرصتی طلایی و تاریخی است که نباید از دست برود.
ترامپ که با سیاست «اول آمریکا» و وعده پایان دادن به «جنگهای بی پایان» آمریکا در مبارزات انتخاباتی پیروز شد، گفته بود: «افتخارآمیزترین میراث من، صلحآفرینی و اتحاد بخشی خواهد بود.» او که خود را «بهترین صلحآفرین جهان» خوانده، اکنون شاهد یک جنگ جدید است که بعید نیست پای آمریکا بیش از حمایت های نظامی و دفاعی و مقابله با پرتابه های ایران بدان کشیده شود.
ترامپ هنوز قادر به تحقق وعده های قبلی برای پایان جنگ ها نشده است. در مورد اوکراین، در ایام انتخابات ریاست جمهوری گفته بود که میتواند در عرض ۲۴ساعت به توافق برسد، از آن زمان تهدیدها و تلاشهای میانجیگرانه اش برای آتش بس و دستیابی به توافق صلح بی نتیجه بوده و نا امیدی اش باعث شده تهدید کند که از درگیریهایی مانند اوکراین کناره میگیرد. در مورد جنگ غزه، ترامپ به طور مشابه در دستیابی به آتشبس شکست خورده و فرستاده ویژه او که تلاش کرده حماس را به پذیرش توافقی وادار کند که آتشبس موقت و آزادی اسیران اسرائیلی و زندانیان فلسطینی را بدون هیچ تضمین قطعی برای پایان دائمی جنگ فراهم کند، با مخالفت حماس مواجه شده است. در مورد مذاکرات هستهای با ایران هم ترامپ فکر کرده بود با اولتیماتوم ۶۰روزه میتواند با تهران به توافقی برسد که شامل غنیسازی صفر باشد و«صلح از طریق قدرت» ایجاد کند. طبیعتا ایران دههها تحریم را تحمل نکرده تا حق طبیعی غنیسازی هستهای خود را در مقابل اندک امتیازی، توسط دستور دهنده قاتل شهید قاسم سلیمانی با اعمال زور از دست دهد.
حمایت ضمنی ترامپ از حملات اسرائیل به ایران، رونمایی آشکاری از اولویت«اول اسرائیل» آمریکا بود. این اولین بار نیست که دولت آمریکا اهداف و منافع سیاسی اسرائیل را بر اهداف خود اولویت می دهد، هرچند بخشهای کلیدی نظام سرمایهداری آمریکا، از جمله بخش صنعت تسلیحاتی آمریکا از جنگ و جنایت های منطقهای اسرائیل سود میبرند.
به رغم ادعای وزیر خارجه آمریکا، مارکو روبیو مبنی بر اینکه واشنگتن در حملات اسرائیل نقشی نداشته است، اما شواهد حاکی از آن است که اسرائیل حمله خود را کاملاً با کاخ سفید هماهنگ کرده بود. دولت ترامپ از زمانبندی و اهداف مطلع بود و واضح است که این عملیات از حمایت آمریکا برخوردار بوده است. کمکهای نظامی ایالات متحده مدتهاست که از قابلیتهای تهاجمی اسرائیل چون ارسال مهمات هدایتشونده دقیق، اطلاعات ماهوارهای و سیگنالی و سیستمهای پیشرفته مورد نیاز برای مأموریتهایی در این مقیاس پشتیبانی میکند. همچنین به رغم تاکید ترامپ مبنی بر اینکه ایالات متحده نباید در هیچ جنگی درگیر شود، آمریکا در چند هفته گذشته ذخایر موشکی گنبد آهنین اسرائیل را دوباره تامین کرده است.
ترامپ حملات صبح جمعه اسرائیل به ایران را «عالی» توصیف کرد و به ایران هشدار داد که اگر این کشور با ایالات متحده به توافق هستهای نرسد، اوضاع بدتر خواهد شد. ترامپ گفت: «فکر میکنم عالی بوده است. ما به آنها فرصتی دادیم و آنها از آن استفاده نکردند. آنها ضربه سختی خوردند، خیلی سخت... و اتفاقات بیشتری در راه است. خیلی بیشتر.»ترامپ در پاسخ به این پرسش که «آیا ایالات متحده به نوعی در این حملات شرکت داشته است؟» گفت مایل نیست در این باره اظهار نظر کند. ترامپ با اشاره به اینکه از قبل از حملات مطلع بوده، گفت قول داده که از آمریکا دفاع و در صورت لزوم از اسرائیل حمایت کند و به ایران گفته که «این بسیار بدتر از هر چیزی خواهد بود که آنها میدانستند، پیشبینی میکردند یا به آنها گفته میشد.» او با اظهار اینکه به مقامات گفته ایالات متحده «بهترین و کشندهترین تجهیزات نظامی را در هر کجای دنیا، با اختلاف زیاد، میسازد» افزود که اسرائیل تعداد زیادی از این سلاحها را دارد و تعداد بیشتری نیز در راه است و آنها میدانند چگونه از آن استفاده کنند... ترامپ همچنین در پستهای خود در شبکه های اجتماعی گفت که اگرچه «مرگ و ویرانی بزرگی» رخ داده است، اما هنوز زمان برای جلوگیری از حملات «وحشیانهتر» باقی است. او تهدید کرد«ایران باید قبل از اینکه چیزی باقی نماند، توافقی انجام دهد و آنچه را که زمانی به عنوان امپراتوری ایران شناخته میشد، نجات دهد.»
ترامپ در دور جدید ریاست جمهوری، سیاست «هویج و چماق» در قبال ایران اعمال کرده است. از یک سو باب مذاکره و تمایل دولت خود را برای انعقاد توافقی که مانع از دستیابی ایران به سلاحهای هستهای در ازای لغو تحریمها شود، تکرار کرده و از سوی دیگرچماق اسرائیل را به عنوان یک گزینه مهم علیه ایران در صورت اصرار ایران بر ادامه روند غنیسازی اورانیوم به اهتزاز درآورده است. ترامپ حمله اسرائیل را به ایران، به عنوان یک اهرم فشار برای وادار کردن ایران به قبول شرایط خود در توافق هسته ای می بیند و امیدوار است ایران پس از حمله به میز مذاکره بازگردد.
شکی نیست که حمله اسرائیل به ایران به رغم خسارت های جبران ناپذیر انسانی و هزینه های فراوان، بر راهبرد آینده هسته ای ایران تاثیر خواهد گذاشت. البته قبل از این تغییر راهبرد، باید فکری به حال عمق نفوذ اطلاعاتی اسرائیل در ایران داشت و از خسارتهای بیشتر جلوگیری کرد.