اسطوره‌ای که هنوز زنده است

نورنیوز-گروه ورزشی: هفدهم دی ماه 1346 یکی از تلخترین روزهای مردم ایران بود و هنوز هم پدرها و پدربزرگ ها از روز مرگ تختی با حسرت  یاد می کنند. کسی که اسطوره بود و مرگ او تلخ ترین خبری که روزنامه فروش ها با صدای بلند آن را فریاد می زنند. کیهان ورزشی با تیتر درشت برای اولین بار خبر مرگ غلامرضا تختی را به جهانیان اعلام کرد و نوشت : «دل شیر خون شده بود.» «اینجا جهان پهلوان، برادر شما و عموی بچه هایتان آرمیده است. » کسی باور نمی کرد اسطوره ای که خاک پای مردم بود نقاب در چهره خاک کشیده باشد. مردی که چه با مدال و چه بدون مدال وقتی از مسابقات المپیک و جهانی به کشور برمی گشت مردم در فرودگاه مهرآباد ساعت ها به انتظار دیدن اش می ایستادند تا او را مثل همیشه قلم دوش کنند.  

حالا بیش از نیم قرن از مرگ جهان پهلوان می گذرد اما هنوز هم در کوچه و خیابان نام این اسطوره بر زبان ها جاری است. کسی که بعد از مرگ هنوز هم زنده و جاوید است.

غلامرضا تختی در روز ۵ شهریور ۱۳۰۹ در خانواده‌ای متوسط در محلهٔ خانی‌آباد در تهران به دنیا آمد. «رجب خان» (پدر تختی) غیر از وی دو پسر و دو دختر دیگر نیز داشت که همهٔ آنها از غلامرضا بزرگ‌تر بودند. «حاج قلی»، پدر بزرگ غلامرضا، فروشندهٔ خواربار و بنشن بود. علاقه او به ورزش کشتی از همان کودکی بود و منش پهلوانی را در گود زورخانه ها آموخت. تختی اولین کشتی گیر ایرانی است که موفق شد در سه وزن مختلف صاحب مدال‌های جهانی و المپیک بشود.

 در سال 1324 کشتی باستانی را در حالی که 15 سال سن داشت، آغاز کرد. جهان پهلوان تختی در رقابتهای قهرمانی کشور طی سالهای 1329 تا 1338 هشت بار قهرمان کشور شد. او در سال 1951 و در مسابقات قهرمانی جهان  در هلسینکی به مدال نقره وزن 79 کیلوگرم رسید تا به همراه محمود ملاقاسمی (نقرهٔ ۵۲ کیلو)، محمدمهدی یعقوبی (برنز ۵۷ کیلو) و عبدالله مجتبوی (برنز ۷۳ کیلو)، برندگان اولین مدال‌های بین‌المللی تاریخ کشتی ایران باشند.

یک سال بعد وقتی آقا تختی 22 سال داشت در نخستین حضور خود در رقابت های المپیک در هلسینکی با کسب شش پیروزی و قبول یک شکست در برابر " دیوید جیما کوریدزه" از شوروی صاحب نشان نقره شد . چهار سال بعد در المپیک ۱۹۵۶ ملبورن در یک وزن بالاتر؛ ۸۷ کیلوگرم، بهتر ظاهر شد و به همراه امام‌علی حبیبی نخستین مدال‌های طلای تاریخ ورزش ایران در المپیک را کسب کردند. تختی در مسابقات قهرمانی 1959 جهان در تهران، 1961 در یوکوهاما و 1962 در تولیدو به ترتیب به دو مدال طلا و یک مدال نقره رسید و در المپیک 1960 رم هم با 5 پیروزی با ضربهٔ فنی و یک شکست با امتیاز از عصمت آتلی ترک مدال نقرهٔ وزن 87 کیلو را گرفت.

غلامرضا تختی هم چنین سه بار قهرمان کشتی پهلوانی و پهلوان اول ایران شده بود. اما المپیک 1964 توکیو آخرین آوردگاه المپیک تختی بود. او که تقریبا کشتی را کنار گذاشته بود به اصرار مردم و در پاسخ به خواسته دل آنها دوباره به تیم ملی برگشت. در فاصله یک ماه به مسابقات تمرینات را آغاز کرد ولی در این رقابت ها با شکست مقابل احمد آییک ترک به مقام چهارم رسید و برای همیشه با تشک کشتی خداحافظی کرد.

علی اکبر حیدری هم تیمی و هم اتاقی اش در المپیک می گفت تختی بارها از خواب می پرید و می گفت من جواب مردم را چه بدهم؟ آمده بودم برای آنها مدال بگیرم. بلیط برگشت را با چند روز تاخیر گرفت که همراه تیم به ایران برنگردد . می گفت از مردم خجالت می کشم. اما روز بازگشت او مثل همیشه فرودگاه به تسخیر مردمی درآمد که به استقبال جهان پهلوان آمده بودند. جمعیتی که به استقبال او آمده بودند چند برابر جمعیتی بود که از تیم ملی استقبال کردند. او در قلب مردم جا داشت. تختی  با کسب یک طلا و دو نقره المپیک، دو طلا و دو نقره مسابقات جهانی کشتی و یک طلای بازی‌های آسیایی، پرافتخارترین کشتی‌گیر ایران تا سال‌های سال بود و هنوز هم نامش در جمع بهترین‌های این رشته قرار دارد.

اما نقطه عطف زندگی آقا تختی شهریور 1341 رقم خورد. دو سال بعد از نایب قهرمانی در المپیک رم با وقوع زلزله مرگبار در بوئین زهرا آستین بالا زد تا برای مردم زلزله زده کاری کند. تختی در این حادثه به‌صورت خودجوش توانست سیل عظیمی از کمک‌های مردمی را به حادثه‌دیدگان زلزله برساند. این پهلوان بزرگ صندوق کمک را به گردن انداخت و از پارک ساعی تا تالار کیهان واقع در خیابان فردوسی با پای پیاده و با بلندگو از مردم می‌خواست هرچه در توان دارند برای کمک به هم‌وطنان زلزله‌زده کمک کنند. مردان و زنان مشتاقانه پول، انگشتر، گردنبند یا گوشواره‌های خود را درون صندوقی که به گردن تختی بود می‌انداختند و واکنش رسانه ها به این موضوع به‌قدری شورانگیز و باورنکردنی بود که به‌سرعت موج بزرگی از خیرین و نیکوکاران دست به کار شدند و ده‌ها کامیون کمک به زلزله‌زدگان را به تختی سپردند.

17 دی ماه 1346 پیکر بی جان تختی در حالی که 37 سال داشت در هتل آتلانیک پیدا شد. خبر مرگ او شوک بزرگی بود که مردم را در غم و ماتم فرو برد. روز بعد در مراسم خاکسپاری جهان پهلوان در ابن بابویه غوغایی به پا بود. مردم از سراسر کشور خودشان را به آنجا رسانده بودند تا برای آخرین بار با اسطوره اخلاق و مردانگی خداحافظی کنند.  57 سال از آن روز تلخ می گذرد اما جهان پهلوانی که هنوز برای مردم زنده است.