نورنیوز-گروه سیاسی: طی روزهای گذشته منابع خبری اخباری مبنیبر شکلگیری مذاکرات ایران و سه کشور آلمان، فرانسه و انگلیس در جمعه آینده منتشر کردند که مورد تایید سخنگوی وزارت خارجه نیز قرار گرفت. مطابق اعلام ایشان، این گفت وگوها طیفی از موضوعات منطقهای و بینالمللی ازجمله موضوع فلسطین و لبنان را در برمیگیرد.
اصل مذاکره با طرفهای بینالمللی حتما مفید خواهد بود، اما بهشرط مذاکره با طرفهای قابلاعتماد و البته با طرح و برنامه مشخص برای تأمین منافع ملی.
در شرایطی که تجربه مذاکره با این کشورهای اروپایی، نشاندهنده بدعهدی آنهاست که ازجمله آن میتوان به نقض قطعنامه ۲۲۳۱ شورای امنیت اشاره کرد که از انجام تعهدات خود در توافق هستهای (برجام) خودداری کردهاند، چرا باید مجدد به آنها اعتماد کرد؟
رهبر معظم انقلاب در مراسم تنفیذ حکم رئیسجمهور محترم در مرداد ۱۴۰۳ فرمودند:«یکی از اولویتها ارتباط مستحکم با کشورهایی است که در این سالها در قبال فشارها از ما حمایت کردهاند، به ما کمک کردهاند؛ چه در سازمان ملل، چه در غیر سازمان ملل، چه در میدان عمل، همکاریهای اقتصادی و غیره، از ما حمایت کردهاند؛ ما قدرشناسی باید بکنیم؛ ارتباطاتمان را با اینها بایستی مستحکم کنیم؛ این سیاست اولویتدار ما است. البتّه اینجور نیست که ما بگوییم یک انگیزه مخالفت و دشمنیای با بعضی از کشورها، مثلاً کشورهای اروپایی ــ که حالا من جزو اولویتها آنها را ذکر نکردم ــ داریم؛ نه. علّت اینکه کشورهای اروپایی را بنده بهعنوان اولویت ذکر نمیکنم، این است که اینها با ما این چندساله خوب رفتار نکردند؛ با ما خوب برخورد نکردند. در قضیّه تحریمها، در قضیّه نفت، در قضایای گوناگون، در عناوین جعلی مثل حقوق بشر و امثال اینها، با ما بدرفتار کردند؛ [اگر] این رفتار بد را نداشته باشند، البتّه آن [کشورها] هم جزو اولویتهای ما است، آنهم جزو مواردی است که ارتباط با آنها برای ما دارای اولویت است. البتّه چند کشور هستند که ما اذیّتهای آنها و رفتار عناد آمیزشان را فراموش نمیکنیم.»
این نوع از مذاکره صرفا با کشورهای اروپایی بدون حضور کشورهای دوست و دارای اولویت در سیاست خارجی ما چه اولویتی دارد؟!
در روزهای اخیر که این کشورها اعلام کردند هواپیمایی و کشتیرانی ایران را تحریم میکنند آنهم به بهانه ادعای بیاساس دخالت ایران در جنگ روسیه و اوکراین، چرا باید به این مذاکرات خوشبین بود؟
گفتوگو با کشورهای اروپایی با مختصات پیشگفته آنهم با موضوع فلسطین و لبنان، چه نسبتی با برنامههای اعلامشده وزارت خارجه در جهت تعمیق حمایت از گروههای مقاومت دارد؟
در جدیدترین رخداد، این سه کشور اروپایی با پیشنهاد قطعنامهای سیاسی و غیر فنی در اجلاس اخیر شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی که البته بهصورت غیراجماعی به تصویب رسید، نقش غیرسازندهای در خصوص حل و فصل ابهامات آژانس پیرامون برنامه صلحآمیز هستهای ایران ایفا کردند. حداقل پاسخ دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی به قطعنامه ضد ایرانی شورای حکام که با تلاش همین کشورهای اروپایی و همراهی آمریکا علیه ایران به تصویب رسید، تعویق و تعلیق مذاکرات از قبل برنامهریزیشده پیشرو در ژنو است.
جمهوری اسلامی ایران همواره موافق گفتوگوی سازنده و مذاکره در جهت منافع خود بوده است، اما سؤالی که اکنون مطرح میشود این است که به جریان افتادن دوباره مذاکرات، درست در زمانی که طرفهای مقابل بیشترین فشار را به ایران وارد کردهاند، چه پیامی به همراه دارد؟
به نظر میرسد ازسرگیری مذاکرات درزمانی که این کشورهای اروپایی اقدامات غیرمنطقی و خصمانهای را در قبال جمهوری اسلامی ایران در پیشگرفتهاند، اعتمادسازی یکجانبه و یکطرفهای است که پیامی جز به نتیجه رسیدن فشارها علیه ایران ندارد و ابراز نیاز ایران به مذاکره از سمت طرف مقابل تلقی میشود و بیتردید طرفهای مقابل را به اعمال فشار بیشتر ترغیب میکند.
در یک جمعبندی کلی باید گفت ازسرگیری مذاکرات، بدین شکل آنهم در مقطع کنونی نمیتواند نتایج سازندهای برای کشور در پی داشته باشد و منافع مردم ایران را تأمین نخواهد کرد.
* عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی نماینده مردم شیراز و زرقان