نورنیوز ـ گروه اجتماعی: آبله میمونی یک بیماری عفونی واگیردار ناشی ازویروس ام.پاکس است که میتواند در برخی از جانوران و نیز انسان ایجاد شود. این بیماری با تب، سردرد، دردهای ماهیچهای، لنفادنوپاتی و احساس خستگی آغاز میشود و پس از آن با تاول همراه است. دوره نهفتگی این بیماری حدود 10 روز است و دوره بیماری بین 2 تا چهار هفته به طول میانجامد؛ فاکتور سن و شرایط فیزیکی بدن بر شدت جوشها و تاولها اثرگذار است.
آبلهٔ میمون نخستین بار در سال ۱۹۵۸ در بین میمونهای آزمایشگاهی در کپنهاگ دانمارک شناسایی شد و پس از آن در مناطق دورافتاده کشورهای مرکز و غرب آفریقاو در نزدیکی جنگلهای بارانی استوایی دیده شدهاست. بنابر همین موقعیت مکانی، ویروس آبلهٔ میمون به دو سویهٔ اصلی آفریقای غربی و آفریقای مرکزی دستهبندی میشود. در سال 1970 برای نخستین بار این ویروس در میان انسانها در جمهوری دموکراتیک کنگو یافت شد.
در سال ۲۰۱۷ و پس از نزدیک به ۴۰ سال نیجریه بزرگترین همهگیری ثبت شده را تجربه کرد. این کشور ۱۷۲ مورد مشکوک به آبلهٔ میمون را گزارش کرد که ۷۵ درصد قربانیان را مردان بین ۲۱ تا ۴۰ سال تشکیل میدادند.
آبله میمونی چطور منتقل میشود؟
آبلهٔ میمون توسط ویروس ام.پاکس ایجاد میشود که یکی از اعضای خانوادهٔ ویروسهای آبله است. اما شدت همهگیری و بیماری آن بسیار کمتر است. هر فردی که در معرض ویروس آبلهٔ میمون قرار بگیرد میتواند به این بیماری مبتلا شود. این ویروس میتواند از طریق زخم، تنفس، مخاط چشم، بینی یا دهان وارد بدن شود. اگرچه تماس مستقیم در آمیزش جنسی یکی از راههای ابتلا است اما این بیماری به عنوان یک بیماری آمیزشی شناخته نمیشود.
آبلهٔ میمون ممکن است از طریق مصرف گوشت خام یا نیمهخام حیوانات آلوده نیز به فرد سالم منتقل شود.
چگونه درمان میشود؟
هیچ درمانی برای آبلهٔ میمون وجود ندارد اما با پیشگیری از سرایت، میتوان از گسترش آن جلوگیری کرد. واکسن آبله میتواند با ۸۵ درصد اثربخشی از عفونت جلوگیری کند.
در برخی موارد ممکن است پزشکان از داروهای ضدویروسی سیدوفوویر، برینسیدوفوویر و تکوویریمات برای درمان استفاده کنند.
خطر ابتلا در چه گروههای سنی بیشتر است؟
کودکان معمولا بیشتر از نوجوانان و بزرگسالان مستعد ابتلا هستند. نوزادان و کودکان و افراد مبلا به نقص ایمنی زمینهای ممکن است در معرض خطر علائم جدیتر و مرگ ناشی از آبله میمونی باشند.
برای جلوگیری از بیماری چه توصیههایی هست؟
در صورت ارتباط با فرد مبتلا باید از ماسک طبی و دستکش یکبار مصرف استفاده کنید. تا حد امکان از تماس پوستی خودداری کنید. دستان خود را مرتب با آب و صابون شسته و ضدعفونی کنید، لباسها، ملحفههای تخت، حولهها و سایر وسایل یا سطوحی که فرد مبتلا لمس کرده یا با ترشحات تنفسی او در تماس بوده را به خوبی ضدعفونی کنید.
آبله میمونی کشنده است؟
هرچند این بیماری معمولا در عرض دو تا چهار هفته برطرف میشود اما میتواند منجر به مرگ هم بشود. میزان مرگ و میر ناشی از آبله میمونی در سالهای اخیر بین ۳ تا ۶ درصد بوده است.
آیا در ایران مشاهده شده است؟
ایران جزو کشورهایی است که انتقال محلی آبله میمونی در آن گزارش نشده است. در حال حاضر، کشور ما در مناطق سطح هشدار پایین قرار دارد و اقدامات در نظر گرفته شده به منظور پیشگیری از آبله میمونی در سطح متوسط قرار دارد.
آیا امکان همهگیری همچون کرونا را دارد؟
هانس کلوگه مدیر بخش اروپای سازمان جهانی بهداشت (WHO) امروز (سهشنبه) تاکید کرد که آبله میمونی، صرف نظر از اینکه نوع جدید یا قدیمی باشد، مثل بیماری کرونا نیست چون مسوولان میدانند چگونه آن را کنترل کنند.
وی که در نشست رسانهای سازمان جهانی بهداشت در این رابطه سخن میگفت، افزود: مبارزه با آبله میمونی امکانپذیر است و میتوانیم آن را کنترل کنیم.
نورنیوز