فروش کمتر،‌ قیمت های گران تر

نورنیوز – گروه اقتصادی: رشد قیمت خودروهای داخلی، قصه پرتکرار سال‌های اخیر بازار خودرو ایران است و مشاهده می‌شود که حتی در شرایط کاهش تقاضا و رکود شدید معاملات نیز  قیمت محصولات ایران خودرو و سایپا به افزایش پی در پی خود ادامه می‌دهد. بدتر آنکه با وجود افزایش قیمت‌ها، زیان انباشته خودروسازان نیز هرساله افزایش یافته و برمیزان بدهی‌های آنها افزوده می‌شود.

بررسی آمار تولید و فروش دو خودروساز بزرگ کشور نشان می‌دهد، نرخ فروش محصولات آنها در چهارماهه ابتدایی سال 1403 بین 13 تا 54 درصد بالاتر از مدت مشابه سال قبل بوده است. این درحالی است که خودروسازان از تولید اکثر محصولات خود دچار زیان شده و رقم زیان انباشته آنها همچنان درحال افزایش است.

فروش خودروسازان بیشتر از تولیدشان کاهش یافت

مطابق با  جدول1، نرخ فروش کارخانه تمامی محصولات ایران خودرو در چهارماهه ابتدایی سال جاری به نسبت مدت مشابه سال گذشته رشد کرده است که دنا با ثبت رشد 54.3 درصدی، گروه پژوه با ثبت رشد 44.7 درصدی و گروه سورن باثبت رشد 35.5 درصدی، بالاترین ارقام را به خود اختصاص داده‌اند.

همچنین نرخ فروش رانا و هایما در مدت مذکور کمتر از 14 درصد رشد داشته و به ترتیب به 263 میلیون و یک میلیارد و 33 میلیون تومان رسیده است.

رشد نرخ فروش محصولات سایپا نیز به همین ترتیب ادامه یافته و همانطور که درجدول شماره 2 مشاهده می‌شود، محصولات این خودروساز نیز بین 26 تا 41 درصد افزایش داشته است.

مطابق با جدول2، نرخ فروش خانواده X200 در چهارماهه ابتدایی امسال 41 درصد بالاتر از مدت مشابه سال گذشته بوده و نرخ فروش شاهین و وانت 151 با رشد 26.1 و 38.6 درصدی در رده‌های بعدی قرار گرفته اند. این رشد قیمت ها درحالی است که میزان فروش خودروسازان در سال جاری افت کرده است و بخش قابل توجهی از خودروهای تولید شده به فروش نرفته است.

بررسی آمار منتشر شده از طرف خودروسازان بزرگ کشور حاکی از آن است که تعداد کل فروش انواع محصولات تا پایان تیرماه 1403 به حدود 258 هزار و 301 دستگاه رسیده که درمقایسه با مدت مشابه سال گذشته حدود 12 درصد کاهش داشته است.

همانطور که در جدول 3 قابل مشاهده است، تعداد فروش ایران خودرو در چهارماهه ابتدایی سال جاری با 13 درصد کاهش روبه رو شده و برای سایپا نیز افت 10.3 درصدی در فروش چهارماهه به ثبت رسیده است. این درحالی است که افت تولید این دو خودروساز درحدود 6.5 درصد بوده و آنها در مجموع 19 هزار و 652 خودرو کمتر از 4 ماهه سال قبل تولید کرده‌اند.

همچنین آمار نشان می‌دهد، خودروسازان در چهارماهه ابتدایی سال با مازاد تولید رو به رو بوده‌اند و بیش از 25 هزار و 700 خودرو تولید شده توسط آنها به فروش نرفته است.

زیان انباشته خودروسازان افزایش یافت

با وجود افزایش قیمت‌ها، زیان خالص فعالیت‌های دوخودرو ساز در سال 1403 رو به افزایش گذاشته و مجموع زیان انباشته آنها بیشتر شده است. براساس ارقام مندرج در صورت های مالی میاندوره ای سایپا، زیان خالص فعالیت های این شرکت در سه ماهه نخست سال 1403 به 2 هزار و 755 میلیارد تومان رسیده که درمقایسه با بهار سال گذشته با رشد 15 درصدی رو به رو شده است.

سایپا از تولید خانواده X200 در بهار امسال حدود 65 میلیارد تومان زیان شناسایی کرده است که توسط سود خالص حاصل از فروش سایر محصولات پوشش داده شده است. صورت های مالی شرکت سایپا نشان می دهد، علی رغم سوددهی فعالیت های عملیاتی شرکت، رشد 61 درصدی هزینه های فروش، عمومی و اداری در کنار افزایش 89 درصدی هزینه‌های مالی شرکت، دوعامل اصلی زیان ثبت شده برای بهار سال جاری بوده است. با این حساب مجموع زیان انباشته سایپا از 54 هزار میلیارد تومان فراتر رفته که رشد 5 درصدی در مقایسه با سال 1402 را به ثبت می رساند.

این روند در صورت های مالی سه ماهه ایران خودرو نیز قابل مشاهده است و هرچند میزان زیان خالص ایران خودرو به نسبت سال گذشته حدود 38 درصد کاهش یافته اما این خودرو ساز نیز دربهار امسال بیش از 5 هزار و 630 میلیارد تومان زیان شناسایی کرد تا مجموع زیان انباشته آن به 115 هزار و 997 میلیارد تومان برسد. اسناد منتشر شده از طرف مدیران ایران خودرو نشان می دهد، این خودروساز از فروش اکثر محصولات خود متضرر شده است. مدیران شرکت قیمت گذاری دستوری و عدم افزایش قیمت محصولات به نسبت رشد قیمت نهاده ها را عامل زیانده شدن شرکت می دانند.

ماجرای مبهم افزایش قیمت محصولات ایران‌خوردو

اسناد منتشر شده در سایت کدال نشان می دهد که ایران خودرو مجوز افزایش قیمت برخی از محصولات خود را از وزارت صمت دریافت کرده است. محصولاتی که درمجموع تنها 4 درصد از کل ارزش تولیدات شرکت را دربرمی گیرد و نمی تواند اثر قابل توجهی در صورت های مالی شرکت برجا گذارد.

براساس نامه منتشر شده در سایت کدال، نرخ مصوب 6 محصول تولیدی ایران خودرو ذیل نامه مدیرعامل این شرکت به رئیس اداره نظارت بر ناشران گروه صنعتی و معدنی اعلام شده است. هرچند که در این نامه مشخص نشده که نرخ های اعلامی برای پیش فروش محصولات یا فروش ماه های آینده ایران خودرو خواهد بود، اما برخی رسانه ها از افزایش محصولات شرکت خبرداده اند؛ خبری که از طرف وزیر صنعت، معدن و تجارت تایید نشده است و به گفته وی، خودرو سازان همچنان موفق به اخذ مجوز افزایش قیمت محصولات خود نشده اند.