نورنیوز - گروه اجتماعی: «رحم اجاره ای» هم ماجراها و دنیای خودش را دارد؛ افرادی که اجاره گیرنده رحم هستند، کسانی اند که احتمالا همه راه ها و اقدامات پزشکی و شاید مسیر فرزند خواندگی را هم گذرانده اند و نهایتا تصمیم شان پدرشدن و مادرشدن با رحم اجارهای است. اما کسانی که دراین ماجرا، نقش مادر را اجرا می کنند، قریب به اتفاق نیاز مالی است که آنان را وادار به این تجربه کرده است.
از 200 تا 900 میلیون
اما آن چه گاهی در موضوع رحم اجاره ای، توجه رسانه ها را به خود جلب می کند مسئله قیمت و بهای این روش فرزنددار شدن است. در چند کانال در فضای مجازی جست وجو می کنیم و جدا از این که مطالعه آگهی های کانال خودش به تنهایی یک دنیای متفاوتی است و ممکن است دقایق طولانی معطلش شوی اما نکات و اطلاعات متعدد موجود در این آگهی ها همچون شرایط خانم ها، قیمت، وضعیت تاهل، تعداد نوبت های بارداری، گروه خون و... یک بخش مهم قصه است. برخی گزارش ها حتی تا قیمت 900 میلیون تومان را هم گزارش کرده اند که دلیل عمده بالا بودن قیمت، به ظاهر و چهره فرد اجاره دهنده مربوط می شود. چند نمونه را با هم مرور کنیم:
«اجاره دهنده رحم هستم؛ 27 ساله وزن 78 قد 168 از... دارای 2 فرزند، متاهل، حضور در شهر دیگر اگر ... و... باشد می توانم بروم. غیر از این دو شهر، 4 ماه آخر به محل اقامت می روم. گروه خون: B+ قبلا یک بار رحم شدم و دوقلو تحویل دادم سزارین بود بدون کوچک ترین مشکل. همه آزمایش ها هم موجود است.
مبلغ : 300 میلیون ماهی5 میلیون - هزینه معرفی : 450 تومان
«اجاره دهنده رحم و 26 ساله با وزن 55 و قد 170 از شهر ... هستم. یک فرزند 3 ساله دارم و مطلقه ام. گروه خون: A+ شهر دیگری نمی توانم بروم. رنگ پوست روشن وچهره خوب. زایمان اولم سزارین بوده و عقد موقت برای بارداری قبول نمی کنم.
مبلغ : 235 میلیون، ماهانه 5 میلیون تومان - هزینه معرفی: 390 تومان
همه مراحل در محضر ثبت می شود
با مشاور و راهنمای یکی از این کانال ها تماس می گیرم. از او علت تفاوت قیمت ها را که از 250 تا 450 میلیون تومان است جویا می شوم. می گوید: علت های مختلفی می تواند در این تفاوت قیمت دخیل باشد. از شهر و محل سکونت تا چهره فرد، می تواند در این موضوع دخیل باشد. مواردی که در کلان شهرها هستند، طبیعی است که قیمت آن ها نسبت به سایرین بیشتر باشد که طبیعتا آن هم به هزینه زندگی در این شهرها مربوط می شود. اما آن چه مهم است، همه موارد از ابتدا در دفتر اسناد ثبت و قانونی می شود و مراحل پزشکی در مرکز ناباروری صورت می گیرد.
دهه هشتادی ها هم...
یکی از نکاتی که در آگهی ها می تواند جلب توجه کند، سن و سال افرادی است که برای اجاره رحم اعلام آمادگی کرده اند. در این آگهی ها، از سن 20 تا 35 سال مشاهده می شود و حتی کسانی که آخرین نوبت زایمان آن ها دو سال قبل بوده است. برخی از این افراد، سابقه اهدای تخمک نیز داشته اند و از بخشی از این آگهی این طور برمی آید که ظاهرا تعدادی از این افراد، این کار را یک حرفه می بینند.
چقدر دردناک به نظر می آید که آن سوی قرارداد اجاره رحم، یک دهه هشتادی باشد. این موضوع هم از غصه های تلخ ماجرای رحم اجاره ای است. اگرچه اغلب افرادی که به این عرصه وارد می شوند در شمار دهه هفتادی ها هستند اما عاطفه رحیمی، پرستار یکی از زایشگاههای خصوصی تهران به تجارت نیوز یک گزارش دردناک داده است: «در حال حاضر متولدین دهه ۷۰ بیشترین آمار را در بین افرادی که رحم خود را اجاره میدهند دارند. البته چند نمونه دهه هشتادی هم در بیمارستان ما بوده اند که زود ازدواج کرده و فرزند داشته اند و باز هم بنا به دلایل اقتصادی مجبور به این کار شده اند. به هر حال این مبلغی که دریافت میکنند میتواند حداقل تا مدتی مشکلات معیشتی آنها را رفع کند.»
30 درصد در صورت دوقلوزایی
در میان آگهی ها دوقلوزایی هم بخش مهمی از اطلاعات را به خود اختصاص داده است؛ برای نمونه اگر مهمان دوقلو باشد، 30 درصد به هزینه کل اضافه و اجاره گیرنده ملزم به پرداخت می شود. سالم بودن از نظر جسمی نیز خود یک فخر در این آگهی هاست: «من ۶تا تخمک دارم که فقط خانم های کمیاب ۶ تادارند. خانم ها نرمال ۴تادارند. هیچ گونه مصرف دخانیات یا الکل ندارم. ازهرلحاظ سالم هستم از لحاظ پزشکی هم سالم هستم می توانید آزمایش و سونوگرافی هم بگیرید هیچ گونه مشکلی ندارم.»
قانونی و شرعی
این را هم خوب است بدانیم که، مسئله اجاره دادن رحم، از منظر شرعی و قانونی متوجه هیچ گونه ایرادی نیست و قانون اجاره رحم در سال ۱۳۸۲ در مجلس شورای اسلامی به نام قانون اهدای جنین تصویب شد. این موضوع یک مسئله حقوقی است و مجازاتی برای هر دو طرف یعنی اجارهدهنده و گیرنده وجود ندارد، اما ممکن است بعدها اختلافاتی را میان طرفین به وجود بیاورد. ازجمله این که شخص ثالث خود را صاحب فرزند بداند. برای همین حقوقدانان معتقد هستند قراردادی که میان طرفین نوشته میشود در یک مرکز حقوقی صورت گیرد، اما همانطور که مشهود است اکثر زنانی که با عنوان رحم جایگزین حاضر میشوند دست به چنین اقدامی بزنند، مشکلشان مالی است و بعید به نظر می رسد، درباره فرزند، ادعایی را مطرح کنند.
تجارت جهانی!
اما موضوع اجاره دادن رحم، در جهان هم جایگاه خود را دارد و حتی آمارگیران اقتصادی پیش بینی کرده اند تجارت جهانی این بازار تا سال ۲۰۳۲ به ۱۲۹ میلیارد دلار برسد.
دلالان مثل همه جا، این جا هم هستند
اگر یک جا را بتوانیم بیابیم که دلالان آن را آلوده نکرده باشند، باید کلاهمان را بالا بیندازیم؛ چنانکه در ماجرای رحم های اجاره ای گاهی، بالا بودن قیمت آن در جولان دلالان ریشه دارد. وقتی با نوسان قیمت در بازار رحم اجاره ای از 200 تا 900 میلیون تومان مواجه می شویم نمی توانیم نقش دلالان را نادیده انگاریم؛ اگرچه ممکن است یک جا، خانواده ای حاضر باشند بسیار بیشتر از رقم پیشنهادی پرداخت کنند که به آرزویشان برسند.
وقتی تقلب می شود!
به هر روی انتخاب رحم اجاره ای برای فرزنددار شدن هم یکی از روش های قانونی و عقلانی در شرایطی که راه های دیگر وجود ندارد، مطرح است اما انتخاب فرد اصلح، رعایت ضوابط حقوقی و پزشکی آن از مهم ترین توصیه هایی است که متخصصان بر آن تاکید می کنند. طاهره میرزایی، فوق تخصص زنان و زایمان می گوید: «فرد باید از نظر اعتیاد و مشکلات دیگری مانند بیماریهای مقاربتی و ارثی مورد بررسی قرار بگیرد. اما متاسفانه در برخی موارد اتفاق افتاده که واسطهها این برگهها را به صورت تقبلی در اختیار خانواده خواهان رحم اجارهای میگذارند و در نهایت هم ممکن است بارداری به شکل ناموفق تمام شود و یا اتفاقات دیگری رخ میدهد و افراد بعد از اینکه پول را پرداخت میکنند تازه متوجه میشوند که فرد داوطلب مشکلات سلامتی دارد یا معتاد است...»
*صادق غفوریان
روزنامه خراسان