نور نیوز – گروه اجتماعی : با گذشت 20 روز از پایان سفرهای نوروزی 1403 سازمان پزشکی قانونی آمار رسمی تعداد جان باختگان تصادفات نوروزی را اعلام کرد. آماری که حکایت از کاهش ۱۴.۳ درصدی فوتی ها در تصافات جادهای و کاهش ۹.۴ درصدی در مجموع تصادفات شهری و جادهای دارد.
عباس مسجدی رئیس سازمان پزشکی قانونی کشور در نشست خبری با اشاره به آمار تصادفات مرگبار در سفرهای نوروزی گفت : «در حدفاصل روزهای ۲۵ اسفند ۱۴۰۲ تا ۱۵ فروردین ۱۴۰۳ (۲۰ روز)، تعداد هزار و ۶۵ نفر بر اثر تصادفات رانندگی، جان خود را از دست دادند. این آمار در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته که هزار و ۱۷۵ نفر فوتی ناشی از تصادفات رانندگی داشتیم، حدود ۹ و نیم درصد کاهش داشته است.»
رئیس سازمان پزشکی قانونی کشور با بیان اینکه بیشترین آمار مرگ و میر ناشی از تصادفات رانندگی نوروز امسال در روزهای ۳ فروردین و ۲۸ اسفند رقم خورد گفت ۷۶ درصد فوتیهای ناشی از تصادفات ایام نوروز سال جاری را مردان و ۲۴ درصد را زنان تشکیل میدهند. تعداد مصدومین ناشی از تصادفات رانندگی نیز در این ایام، ۱۷ هزار و ۲۴۴ نفر بود که نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود ۴ و نیم درصد کاهش داشت.
سردار سید تیمور حسینی رییس پلیس راهور فراجا نیز روز سه شنبه گفت یکی از اتفاقات خوب و قابل توجه طرح ترافیکی نوروز ۱۴۰۳ کاهش ۱۴.۳ درصدی جانباختگان در تصادفات جادهای نسبت به سال گذشته بود. وی با اشاره به عملکرد مناسب دستگاه های مسئول در طرح ترافیکی نوروز ۱۴۰۳ اظهار داشت: «اتفاقات خوبی در اجرای طرح نوروزی افتاد و برنامه ریزی دقیقی از طرف همه سازمانهایی که سهم ، نقش و مسئولیت داشتند از جمله همکاران در مجموعه سازمان راهداری، هلال احمر، اورژانس، امداد خودروها و پلیس راهور صورت گرفت و ما توانستیم اتفاقات خوبی را در ایام نوروز رقم بزنیم.»
مرگ روزانه 53 نفر در سفرهای نوروزی
با وجود همه تمهیدات در نظر گرفته شده و هشدارهایی که در زمینه کنترل سرعت و توجه به جلو و اطمینان از سلامت خودرو عنوان شد اما در سفرهای نوروزی سال جاری روزانه 53 نفر در تصادفات جان خود را از دست دادند. ۲۴.۲ درصد از کل جانباختگان حوادث رانندگی در ایام نوروز در تصادفات معابر درونشهری و ۷۵.۸ درصد نیز در تصادفات معابر برونشهری یا همان جادهای جان خود را از دست دادهاند. سالانه بیش از ۵۰۰ هزار نفر در حوادث رانندگی، مصدوم می شوند که در حالت خوش بینانه، ۱۰ درصد از این مصدومان، معلول و ناتوان میشوند که بار سنگینی به نهادهای حمایتی از جمله سازمان بهزیستی وارد میکند.
مرگبارترین حادثه تصادف نوروز امسال 9 فروردین و در جاده جندق – معلمان در سمنان اتفاق افتاد. در این تصادف رخ به رخ بین خودروهای سواری سوناتا و پژو هر دو خودرو آتش گرفتند . دراین حادثه ۹ نفر جان باختند و یک پسر پنج ساله مصدوم شد. سردار مومنی فرمانده پلیس راه کشور در بازدید از محل این تصادف مرگبار با اشاره به اینکه خواب آلودگی عامل مرگبارترین سانحه نوروزی کشوربود گفت که 78 درصد تصادفات به دلیل خستگی و خواب آلودگی اتفاق افتاده و یک سوم تصادفات بین ساعت 16 تا 20 اتفاق افتاده است. رئیس پلیس راه کشور با بیان اینکه سال گذشته حدودا ۴۰ درصد تصادفات به دلیل عدم توجه به جلو بود گفت امسال این آمار به ۴۴ درصد رسیده که علت اصلی آن استفاده از تلفن همراه و خستگی و خواب آلودگی بوده است. همچنین ۳۰ درصد نوع تصادفات از نوع واژگونی بود که عمده دلیل آن هم خستگی، خواب آلودگی یا سرعت غیرمجاز است.
6 هزار کشته در تصادفات نوروز 6 سال گذشته
بررسی آمارهای تصادفات مرگبار در 6 سال گذشته نشان می دهد طی این مدت نزدیک به 6 هزار نفر از هموطنان در تصادفات ایام سفرهای نوروزی جان خود را از دست داده اند. سازمان پزشکی قانونی کشور اعلام کرد: در حوادث رانندگی ایام نوروز طی شش سال اخیر (از ۱۳۹۸ تا 1403)، 5 هزار و 956 نفر از هموطنان جان خود را از دست دادند که بیشترین آنها مربوط به نوروز ۱۴۰۲ با هزار و ۲۱۷ نفر است. نزدیک به 70 درصد فوتی ها مربوط به تصادفات برون شهری هستند و این یعنی هنوز هم در جاده ها راننده ها بدون توجه به قوانین راهنمایی و رانندگی و تخطی از سرعت حوادث مرگبار رقم می زنند. ارزیابی آمارهای شش سال اخیر از حوادث رانندگی ایام نوروز نشان می دهد که بیشترین تعداد تلفات نوروزی در نوروز سال ۱۴۰۲ با یکهزار و ۲۱۷ کشته به ثبت رسیده است که متاسفانه این آمار در مقایسه با مدت مشابه سال قبل ۶.۲ درصد افزایش داشت. از سوی دیگر کمترین آمار تلفات نیز مربوط به نوروز سال ۱۳۹۹ با ۵۳۴ کشته است که البته در نوروز این سال به دلیل اعمال محدودیت های کرونایی و ممنوعیت سفر، تعداد تلفات نوروزی نیز کاهش یافت و به کمترین میزان خود، حداقل در ۱۵ سال اخیر رسید، اما پس از این سال مجددا شاهد رشد آمار تلفات تصادفات در ایام نوروز بودیم، به نحوی که در نوروز سال ۱۴۰۰ تعداد تلفات حوادث رانندگی با حدود ۱۰۰ درصد افزایش به یکهزار و ۸۰ نفر رسید و همین افزایش در سال های بعد نیز به ترتیب با ۱۱.۴ و ۶.۲ درصد رشد تکرار شد.
سفر کمتر ، تلفات کمتر
در کنار همه عواملی مانند طرح ویژه پلیس و دستگاههای امدادی و خدماتی برای کاهش تصادفات رانندگی که نقش مهمی دارند، آمارها نشان می دهند که با کاهش تعداد سفرها بخصوص در ایام نوروز میزان تلفات نیز کاهش پیدا می کند. تقارن نوروز 1403 با ایام ماه مبارک رمضان باعث شد تا برخی از خانواده ها در این ایام در خانه بمانند و مسافرت نروند. آمار کاهش مسافرت های بین استانی نسبت به نوروز پارسال، از 2 تا نزدیک به 10 درصد اعلام شد. به این ترتیب رابطه مستقیمی بین کاهش آمار سفر و کاهش تصادفات و تلفات ناشی از آن وجود دارد. مثال روشن تر این موضوع، سفرهای نوروزی سال 1399 بود. حجم سفرهای نوروزی آن سال، تحت تاثیر «واکنش عمومی به کرونا» و «تنظیم ارادی رفتار خانوارها در برابر ویروس مرموز و مرگبار»، به شکلی کم سابقه ریزش کرد. در این سال میزان سفرها 50 درصد کاهش پیدا کرد و تعداد فوتی ها در نوروز آن سال نیز با 50 درصد کاهش به 534 نفر رسید. به نظر می رسد با توجه به اینکه نوروز سال آینده نیز با ماه مبارک رمضان تقارن دارد بازهم شاهد کاهش تلفات تصادفات جاده ای باشیم.
در کنار این عوامل ، ایمن شدن خودروها و ورود خودروهای خارجی نیز نقش مهمی در کاهش تعداد تلفات حوادث جاده ای دارد. رئیس پلیس راه کشور در آخرین روز تعطیلات نوروزی با اشاره به اینکه ۱۷ درصد خودروهای تصادف کرده منجر به فوت، خارجی و ۸۳ درصد داخلی بودهاند، گفت: ۳۵ درصد خودروها پژو و ۲۷ درصد پراید بودند که نشان میدهد ۶۲ درصد تصادفات مرگبار ایام نوروز سالجاری مربوط به پژو و پراید است.
7 درصد بودجه کشور خرج تصادفات
بر اساس آماری که پلیس راهور اعلام کرده روزانه به طور میانگین 50 نفر درحوادث رانندگی کشور جان خودر ا از دست میدهند. در دو دهه گذشته بیش از ۴۰۰ هزار نفر در ایران جان خود را بر اثر این حوادث از دست داده و بیش از ۶ میلیون نفر نیز مصدوم شدهاند؛ این ارقام هراسناک، عمق یک فاجعه انسانی را نشان میدهد. آمارهای موجود نشان میدهد که تصادفات رانندگی هر سال حدود ۷ درصد تولید ناخالص ملی را میبلعد و هر سال ۹ تا ۱۱ درصد از بودجه کل کشور یعنی ۳۵ هزار میلیارد تومان به عنوان خسارت شخص ثالث پرداخت میشود. همچنین سالانه ۷ هزار میلیارد تومان خرج درمان مجروحان تصادفات میشود که باید به آن ۷ درصد خسارت معادل تولید ناخالص داخلی اضافه شود. این البته فقط رقم خسارت های مادی قابل محاسبه در تصادفات رانندگی است.
تاثیر افزایش جریمه ها در کاهش تصادفات
به اعتقاد پلیس در 6 سال گذشته، یکی و فقط یکی از عوامل افزایش تعداد حوادث رانندگی مرگبار در کشور متناسب نبودن نرخ جریمهها با تخلف های حادثه ساز بوده است. همین امر باعث شد که پلیس با رویکرد بازدارندگی، بارها خواستار افزایش رقم جرایم راهنمایی و رانندگی متناسب با تورم شود. فرماندهان راهور فراجا و همچنین پلیس راه معتقدند به دلیل نرخ ناچیز جریمه ها، رانندگان متخلف با خیالی آسوده دست به تخلفات حادثه ساز مثل سرعت ، حرکات مارپیچ و دنده عقب رفتن در اتوبان میزنند و مهمتر از همه، گاهی در حالت مستی رانندگی می کنند. سند پلیس برای این ادعا وجود میانگین سالانه 19هزار کشته است که به گفته پلیس، در صورت افزایش نرخ جریمهها این تعداد کشته 50 درصد کاهش پیدا خواهد کرد.
سرهنگ عین الله جهانی جرم شناس و کارشناس عالی حوزه پلیس راهور و تصادفات که سالها معاون اجتماعی پلیس راهور فراجا بود در گفت و گو با "نور نیوز" با تاکید بر اینکه 176 تخلف رانندگی در قوانین و مقررات راهنمایی و رانندگی کشور وجود دارد گفت: « هدف پلیس از افزایش نرخ جریمهها این است که جلوی تخلفات حادثه ساز را که با جان و مال مردم ارتباط دارد و منجر به تصادفات مرگبار و کشته و مجروح شدن مردم می شود بگیرد.»
با اینکه مصوبه افزایش جریمههای راهنمایی و رانندگی امسال در هیات دولت تصویب شد اما به گفته رییس پلیس راهور فراجا قانون افزایش جرایم راهنمایی و رانندگی هنوز ابلاغ نشده است . سردار سید تیمور حسینی گفت : «حدود یک ماه از تصویب قانون افزایش جرایم راهنماییرانندگی گذشته، اما هنوز این قانون برای اجرا به پلیس راهور ابلاغ نشده است. باید هزینه جرم بالا باشد تا موجب بازدارندگی شود و امیدواریم تا ۱۰ الی ۱۵ روز مشخص شود.»
نورنیوز