نورنیوز - گروه فرهنگ و جامعه: ابراهیم متقی، استاد دانشگاه تهران: برخی فکر می کنند که جمهوری اسلامی نگاهش یک نگاه تعارضی، خصومتی است. اتفاقاً به قول گراهام فولر، می گوید سیاست خارجی جمهوری اسلامی در مقایسه با مجموعههای قبل با واقعیت ایرانی بیشتر تطبیق دارد.
بسیاری از ایرانیها به خاطر اینکه مطالعه تاریخی ندارند میگوید چرا ایران در سوریه، چرا در عراق، چرا در لبنان حضور دارد. در دکترین نیکسون، آمریکاییها شاه را ژاندارم منطقه می گفتند، همین که شاه میخواست سیاست مستقل ملی را در پیش بگیرد، همین که شاه جهت گیری سیاست خارجی خود را به سمت چین تغییر داد، همین که شاه جهت گیری سیاست خارجی خود را کمی به شوروی متمایل کرد و می خواست بالنسر باشد، مقابلههای بینالمللی هم انجام شد.
نگاه بینالمللی این نیست که چه کسی در قدرت است. با ژئوپولیتیک قدرت مقابله میکنند. ایران می خواهد جایگاهش را تغییر دهد، میخواهد ظهور داشته باشد.
حسین سلیمی، تحلیلگر روابط بینالملل: دنیا وارد یک مرحله جدید و حیات جدیدی شده/ اگر فضا را درک نکنیم هزینه های اضافه میدهیم
سلیمی: الآن اقتصاد ملی نداریم، کالا در یک زنجیره جهانی تولید و مصرف میشود. با دوران اقتصاد ملی فرق دارد. شبکههای مجازی، شبکههای اجتماعی، اندیشههای انسانها و هویتهای انسان را به هم پیوند دادند. دیگر نمیتوانیم بگوییم ما در یک محیط جغرافیایی و دیگران در یک محیط جغرافیای دیگر.
تقابل چینیها با نظام سرمایه داری جهانی کمتر از ما نبود و نیست، منتهی چینیها گفتند که حتی اگر بخواهیم جهان را جهان سلطه بدانیم، اول باید مبانی آن را داشته باشیم، باید اول ابزار داشته باشیم و بعد بگوییم جایگاه جدیدی میخواهیم. آنها از سال ۱۹۷۶ شروع کردند، زمانی که تندرویهای اولیه شان تمام شد.
گفتند برای اینکه وارد رقابت با قدرت های جهانی بشویم باید اقتصادمان را قوی کنیم، بر پایه اقتصاد قدرت نظامی مان را افزایش دهیم. چینی ها فضای جهانی را به درستی درک کردهاند.
متقی: اگر قدرت نداشته باشیم چطور می توانید حقانیت خود را به اثبات برسانید؟
استاد دانشگاه: سیاست بینالملل سیاست قدرت است، اگر کشور در وضعیتی قرار میگیرد که در زمان جنگ جهانی دوم اشغال میشود، اگر کشور در وضعیتی قرار میگیرد که در زمان مصدق، کودتا علیه مصدق شکل میگیرد. این است که ما یک نگاه ایده آلیستی داریم که بر اساس آن باید به ایده و حقانیت توجه داشته باشیم.
اگر قدرت نداشته باشیم چطور میتوانید حقانیت خود را به اثبات برسانید؟ فکر نکنید وقتی میگویم قدرت یعنی فقط میلیتاری پاور (قدرت نظامی)، به هیچ وجه. مصدق معادله قدرت را درک نمیکرد. فکر میکرد انگلیس و قدرت در مقابل یکدیگرند.
مقتی تأکید کرد: من سیاست بینالملل را تهاجمی میبینم.
سلیمی: باید در داخل کشور جوری رفتار کنیم که احترام جهانی را برانگیزد/ اگر از نظر اقتصادی دیوار دور خود بکشیم نمیتوانیم جهانی بشویم
تحلیلگر مسائل بینالملل: ایرانیها اگر جایی توانستند تأثیرگذار باشند، به خاطر آگاهی آنها بوده است. معادله قدرت در جهان ما معادله قدرتی است که بر اساس اندیشه و آگاهی است، زیرا انسان موجودی اندیشمند و آگاهی ساز است.
بنده در جنگ حضور داشتم، دیده بان توپخانه بودم. آنها هر چه میخواستند توپ میریختند، مثلاً ما هشت توپ داشتیم. آن چیزی که رزمنده ما را توانست جلو ببرد نوع فهمش از جهان هستی بود.
آن چیزی که می تواند جای ما را در جهان ارتقاء بدهد فهم دیگران از ماست، اینکه چطور میتوانند ما را بفهمند. اگر در عرصه جهانی به گونهای فهمیده بشویم به عنوان اینکه کشوری که احترام جهانیان را به سمت خودش ببرد.
سلیمی تأکید کرد: باید قدرت نظامی داشته باشیم، سپر خوبی است، ولی اگر می خواهیم جایگاه جهانی پیدا کنیم کافی نیست.
صداوسیما