تصاویر ماهوارهای در سالهای اخیر به یکی از مهمترین ابزارهای ارزیابی خسارات جنگی تبدیل شدهاند، اما همزمان با برخی حملات موشکی ایران، ادعاهایی درباره محدودیت یا تأخیر در انتشار این تصاویر مطرح شده است؛ موضوعی که بار دیگر بحث جنگ روایتها و مدیریت اطلاعات فضایی را پررنگ کرده است.
نورنیوز-گروه بین الملل: در سالهای اخیر، هرگاه مشت محکم نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران بر پیکرۀ پایگاههای نظامی آمریکا و متحدانش در منطقه فرود آمده، بلافاصله یک سناریوی هماهنگ در عرصه اطلاعات فضایی به اجرا درآمده است.
پیش از این، آمریکاییها خیال میکردند که با انحصار اطلاعات جغرافیایی، میتوانند ابعاد شکستهای خود را از چشم جهانیان پنهان کنند؛ اما پیشرفت خیرهکنندۀ فناوریهای تصویربرداری فضایی و ظهور شرکتهای خصوصیِ ارائهدهنده تصاویر ماهوارهای با کیفیت بالا، بساط این انحصار کهنه را برای همیشه برچید.
امروز دیگر رسانههای مستقل و تحلیلگران نظامی در سراسر جهان، تنها ساعتی پس از شلیک موشکهای ایرانی، میتوانند با استفاده از تصاویر ماهوارهای دردسترس، ضربات مهلک وارده به اهداف راهبردی دشمن را راستیآزمایی کنند و قدرت موشکی ایران را به تماشا بنشینند.
با این حال، جالب و البته قابلتأمل است که درست در همان ساعات و روزهای آغازین عملیاتهای موشکی ایران در خلیج فارس، شرکتهای مطرح و بینالمللی تصویربرداری ماهوارهای، ناگهان محدودیتهای بیسابقهای بر انتشار تصاویر خود اعمال میکنند.
شواهد متقن گویای آن است که این محدودیتها، هرگز تصادفی و بیربط نیست؛ بلکه یک همپوشانی زمانی کاملاً مشکوک در آن دیده میشود. بررسیهای تاریخی از سال 2020 تا امروز به وضوح نشان میدهد که این ممنوعیتهای خبرساز، اعم از تأخیرهای چندروزه یا بایکوتهای گسترده، دقیقاً در بازۀ زمانی طلایی 48 ساعت پس از حملات موشکی کلیدی بر علیه پایگاههای آمریکایی اعمال شدهاند.
به عبارت روشنتر، هر زمان که آتش موشکهای ایرانی پایگاههای استکبار را نشانه رفته، غولهای تصویربرداری همچون «ماکسر تکنالوجی»، «پلنت لبز» و حتی برنامه فضایی کوپرنیک اتحادیه اروپا (مربوط به ماهوارههای سنتینل)، به دستور پنهان، ترمز دستی انتشار اطلاعات را کشیدهاند!
این تقارن زمانی مکرر و تاریخی، جای هیچ گونه تردیدی برای ناظران باقی نمیگذارد که این اقدامات، صرفاً یک سیاست سازمانیافته و از پیش طراحیشده از سوی آمریکا برای جلوگیری از ثبت و انتشار تصاویر غرورآفرین از نقاط اصابت موشکها و افشای خسارتهای سنگین دشمن است.
نگاهی به سیر تاریخی حملات موشکی و پهپادی ایران در منطقه، نشاندهنده یک الگوی کاملاً حسابشده و تکراری در واکنش شرکتهای غربی ارائهدهنده تصاویر ماهوارهای است. بهگونهای که هر عملیات موفق نیروهای مسلح کشورمان، با یک محدودیت یا تأخیر عجیب در انتشار تصاویر همراه بوده است. این همپوشانیهای زمانی که در ادامه به تفکیک رویدادهای مهم از سال 2020 تا امروز مرور میشود، پرده از یک واقعیت تلخ برای مدعیان آزادی اطلاعات برمیدارد.
نخستین نمونه بارز این رفتار، به 8 ژانویه 2020 بازمیگردد، زمانی که موشکهای بالستیک سوخت جامد و مایع سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، پایگاه هوایی عینالاسد در عراق را در هم کوبیدند.
در ساعات ابتدایی این حمله، شرکتهای «پلنت لبز» و «ماکسر تکنالوجیز» تصاویر باکیفیتی از این عملیات منتشر کردند، اما طولی نکشید که مباحثات فشرده در پنتاگون برای فعالسازی مکانیسمهای محدودسازی و کنترل شاتر (Shutter Control) آغاز شد و روند دسترسی عمومی به تصاویر حساس، یکباره تغییر مسیر داد.
حدود چهار سال بعد، در 15 ژانویه 2024، سپاه پاسداران با شلیک موجی از موشکهای بالستیک، ضربات مهلکی را به اهداف نظامی و صهیونیستی در اربیل عراق وارد کرد و همزمان، گروههای شبهنظامی متحد، حملات پهپادی خود را بر پایگاههای ائتلاف تحتفرمان آمریکا تشدید کردند.
در نهایت، در تازهترین نمونه از این هماهنگیهای مشکوک، میان 22 تا 24 ژوئیه 2026 و همزمان با حملات گسترده پهپادی و موشکی جمهوری اسلامی ایران به پایگاههای علیالسالم، کمپ عدیری و کمپ عریفجان در کویت، همچنین اهدافی در بحرین که طی آن رادار ASR-1000، آشیانه پهپادهای MQ-9 و سامانههای پاتریوت و تاد مورد اصابت قرار گرفتند – اتحادیه اروپا (برنامه کوپرنیک) و پلتفرم «گوگل ارث» با همکاری یکدیگر وارد میدان شدند.
شورای اروپا بر اساس درخواست رسمی آمریکا، تأخیر 24 ساعته را بر تصاویر خلیج فارس اعمال کرد و در اقدامی بیسابقه، گوگل نیز کیفیت تصاویر زیرساختهای نظامی کویت را به شدت کاهش داد تا هیچ اثری از اصابت دقیق موشکها بر جای نماند!
این مجموعه از اقدامات، گویای آن است که غرب نه تنها به آزادی اطلاعات پایبند نیست، بلکه با تمام توان در تلاش است تا تصویری واقعی از شکستهای راهبردی خود در برابر قدرت موشکی جمهوری اسلامی ایران، از چشم جهانیان پنهان سازد.