عاشورا؛ فریاد عدالت جاودان

نورنیوز-گروه فرهنگی: علامه محمدرضا حکیمی، متفکر برجسته معاصر و صاحب آثار ارزشمندی چون الحیات، از جمله اندیشمندانی است که نهضت امام حسین(ع) را بیش از هر چیز در پیوند با عدالت اجتماعی، مبارزه با ستم و دفاع از حقوق محرومان تفسیر کرده است. از نگاه او، عاشورا تنها یک واقعه تاریخی یا آیین سوگواری نیست، بلکه فریادی ماندگار علیه ظلم، تبعیض و بی‌عدالتی در همه عصرهاست.
حکیمی معتقد بود که امام حسین(ع) برای احیای ارزش‌های فراموش‌شده اسلام و مقابله با نظامی قیام کرد که عدالت را قربانی قدرت و ثروت ساخته بود. به باور او، پیام اصلی عاشورا این است که جامعه اسلامی بدون عدالت، از روح حقیقی دین فاصله می‌گیرد.
او در سخنی مشهور می‌گوید:
«عاشورا، بزرگ‌ترین منشور عدالت در تاریخ اسلام است.»
علامه حکیمی همواره تأکید می‌کرد که عزاداری برای امام حسین(ع) زمانی به حقیقت خود نزدیک می‌شود که با شناخت اهداف آن حضرت همراه باشد. از نظر او، محبت به اهل‌بیت(ع) باید در دفاع از مظلومان، مبارزه با فقر و تلاش برای برقراری عدالت اجتماعی تجلی پیدا کند.
در یکی از سخنانش می‌نویسد:
«حسین(ع) برای نجات انسان، احیای کرامت انسان و برپایی عدالت قیام کرد.»
از نگاه این اندیشمند عدالت‌خواه، عاشورا تنها متعلق به یک گروه یا یک دوره تاریخی نیست، بلکه سرمایه‌ای انسانی برای همه ملت‌هایی است که در جست‌وجوی آزادی، کرامت و عدالت هستند. او معتقد بود هرجا فریاد مظلومی بلند شود، پیام عاشورا نیز در آنجا حضور دارد.
علامه حکیمی همچنین بر این باور بود که بزرگ‌ترین درس کربلا، مسئولیت‌پذیری در برابر سرنوشت جامعه است. به اعتقاد او، سکوت در برابر ظلم و بی‌عدالتی با روح مکتب حسینی سازگار نیست و پیروان واقعی امام حسین(ع) باید در برابر رنج محرومان و ستمدیدگان احساس مسئولیت کنند.
در نگاه علامه محمدرضا حکیمی، محرم فقط موسم سوگواری نیست؛ بلکه زمان بازخوانی آرمان‌های عدالت‌خواهانه امام حسین(ع) و تجدید عهد با ارزش‌های انسانی و الهی است. او عاشورا را مدرسه‌ای می‌دانست که انسان را به آزادگی، عدالت‌طلبی، ظلم‌ستیزی و دفاع از کرامت انسان فرا می‌خواند.
از این رو، نهضت حسینی در اندیشه علامه حکیمی، نه تنها یک حماسه مذهبی، بلکه منشور جاودان عدالت اجتماعی و دفاع از حقوق انسان‌هاست؛ منشوری که پیام آن همچنان برای جهان امروز زنده و راهگشاست.