ساکنان سرزمینهای اشغالی تفاهمنامه دونالد ترامپ با ایران را یک شکست استراتژیک گسترده برای اسرائیل و آمریکا ارزیابی کردند.
نورنیوز-گروه بین الملل: روزنامه فایننشال تایمز نوشت: حدود چهار ماه پیش، بنیامین نتانیاهو نخست وزیر اسرائیل آرزوی دیرینهاش را محقق شده دید؛ آغاز جنگی مشترک با آمریکا علیه ایران اما این نبرد نهایی طبق برنامه پیش نرفت و اکنون، توافق دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا با ایران شکستی راهبردی برای او تعبیر شده است.
دن شاپیرو، سفیر اسبق آمریکا در سرزمینهای اشغالی، عضو سابق تیم مذاکرات ایران و مشاور پیمان ابراهیم معتقد است که نتانیاهو و ترامپ هر دو بیش از حد به خود مطمئن بودند، تواناییهایشان را اشتباه محاسبه کردند.
دیدارهای بیشمار نتانیاهو و ترامپ پس از یک جلسه سرنوشتساز در فوریه، ناگهان قطع شد و دیگر با هم دیده نشدند.
تفاهمنامه اخیر واشنگتن و تهران به وضوح نشان میدهد که منافع آمریکا و اسرائیل از هم جدا شده است؛ لبنان، برنامه موشکهای بالستیک ایران، حمایت از نیروهای مقاومت، موضوع هستهای. حتی با پیشرفت مذاکرات، معافیتهایی برای فروش نفت و دسترسی به داراییهای بلوکهشده برای ایران لحاظ شده است.
به عقیده شاپیرو این یک«فاجعهای راهبردی» است؛ اوضاع نسبت به قبل از جنگ بدتر شده بهویژه اینکه اسرائیل دیگر همگام با آمریکا نیست. افت شدید جایگاه نتانیاهو از اواخر سال گذشته کاملا مشهود است. تمامی برنامههای او برای تغییر در دولت ایران شکست خورد. اما بزرگترین مشکل نخستوزیر اسرائیل، فاصله روزافزون او از ترامپ است. رئیس جمهور آمریکا اخیرا نخست وزیر اسرائیل را «دیوانه لعنتی» خوانده و تاکید کرده که خودش تصمیمگیرنده نهایی است، نه نتانیاهو.
از طرفی محبوبیت ترامپ در میان اسرائیلیها هم به شدت سقوط کرده؛ نظرسنجیهای اخیر نشان میدهد فقط ۱۳ درصد از اسرائیلیها به او برای حفظ منافع اسرائیل اعتماد دارند. رسانههای نزدیک به نتانیاهو ترامپ را «بازنده» دانسته و به تیم او شامل ونس، کوشنر و ویتکاف توهین کردهاند و می گویند آنها « اسرائیل را فروختند».
معاون ترامپ در پاسخ اما به وزرای تندروی اسرائیلی تذکر داد که اگر جای آنها بود، به تنها متحد قدرتمند باقیمانده خود حمله نمیکرد.
یک استراتژیست سیاسی نزدیک به نتانیاهو معتقد است توافق با ایران «ضربهای کوچک» برای نخست وزیر اسرائیل نیست و اگر فردا انتخابات برگزار شود، «به دردسر بزرگی میافتد». حزب لیکود و متحدان راستگرا در نظرسنجیها از اپوزیسیون عقبترند و راه روشنی برای کسب اکثریت پارلمانی ندارند. با اینکه انتخابات حداکثر تا اکتبر برگزار میشود و هنوز زمان برای جبران وجود دارد، اما نتانیاهو نمیتواند وضعیت را در ایران یا لبنان بههمین شکل تمام کند، چون بین وعدههای بلندپروازانه اولیه و واقعیت فعلی فاصله زیادی است.
نظرسنجی کانال ۱۲ نشان میدهد فقط ۱۱ درصد اسرائیلیها معتقدند در جنگ پیروز شدهاند. رئیسجمهور آمریکا هم مطلبی با عنوان «ترامپ برگ برنده را در دست دارد» درباره شانس متزلزل نتانیاهو برای پیروزی در انتخابات منتشر کرده است.
یکی دیگر از تحلیلگران اسرائیلی نیز معتقد است جنگ اخیر علیه ایران هم مثل سایر جنگهای پس از طوفان الاقصی، پر از «انتظارات غیرواقعبینانه» بود و فقط بر راهکارهای نظامی متمرکز شد، در حالی که «هیچ ابزار دیپلماتیکی» در هیچ جبههای وجود نداشت و این همان «زیادهروی» اصلی بود.
نتانیاهو همچنان هرگونه شکست در جنگ علیه ایران را رد میکند و در کنفرانس خبری ۱۵ ژوئن مدعی موفقیتهایی همچون نابودی موشکها، آسیب به اهداف دفاعی و خسارت اقتصادی «صدها میلیارد دلاری» به ایران شد.
حتی در مساله فلسطین و غزه نیز،حماس هنوز حدود ۴۰ درصد غزه را در کنترل خود دارد و رفتارهای غیرانسانی اسرائیل در غزه باعث انزوای بیشتر آن در سطح بینالمللی شده است.
شاپیرو معتقد است ترامپ با توافق با ایران نشان داد که میخواهد از خاورمیانه عقبکشیده و کمتر درگیر شود. روسای جمهور آینده آمریکا چنین ماجراجویی نظامی را تکرار نخواهند کرد، کشورهای عربی حوزه خلیج فارس به دنبال کاهش تنش با ایران هستند و ایران اهرم و پول بیشتری به دست آورده است.
شاپیرو همچنین معتقد است جنگ علیه ایران یک اشتباه استراتژیک بزرگ بود و درس اصلی این است که در دنیای پس از رویدادهای هفتم اکتبر، چیزی به نام تمام کردن کار وجود ندارد.