ادامه بسته بودن تنگه هرمز، مهمترین شاهراه انتقال انرژی جهان، میتواند زنجیره تأمین کالا، بازار انرژی، تجارت بینالمللی و امنیت غذایی را با بحرانی کمسابقه مواجه کند؛ بحرانی که آثار آن از خاورمیانه تا اروپا، آمریکا و آسیا گسترده خواهد بود.
نورنیوز-گروه اقتصادی: ادامه بسته بودن تنگه هرمز، پیامدهای گستردهای برای اقتصاد جهانی به همراه خواهد داشت و بسیاری از بازارها را با اختلال جدی روبهرو میکند. این آبراه استراتژیک که مسیر عبور بخش بزرگی از نفت و گاز جهان است، در صورت تداوم انسداد میتواند حملونقل دریایی، صنعت، انرژی، کشاورزی و بازارهای مالی را تحت تأثیر قرار دهد.
در بخش حملونقل و صنعت، نخستین پیامد، افزایش شدید هزینههای بیمه کشتیها خواهد بود؛ به گونهای که بیمه کشتیهای عبوری از این منطقه تا ۲۵ برابر افزایش مییابد. این موضوع به افزایش قابل توجه هزینههای حملونقل و لجستیک منجر شده و جابهجایی کالا در بازارهای جهانی را دشوارتر میکند. همچنین به دلیل اختلال در عرضه مواد اولیه، قیمت فلزات اساسی نظیر آلومینیوم و فولاد با جهشی ۳۰ درصدی مواجه خواهد شد که صنایع بزرگ جهان از جمله خودروسازی، ساختمان و تولید تجهیزات صنعتی را تحت فشار قرار میدهد.
در بخش انرژی، آثار ادامه انسداد تنگه هرمز بسیار عمیقتر خواهد بود. قیمت سوخت جت در جهان میتواند تا ۱۶۰ درصد افزایش یابد و صنعت هوانوردی را با چالش جدی روبهرو کند. قیمت گاز در اروپا نیز ۵۰ درصد رشد خواهد کرد و کشورهای وابسته به واردات انرژی با فشار مضاعفی مواجه میشوند. در مصر، هزینه واردات گاز تا ۹۰ درصد افزایش مییابد و در آمریکا نیز قیمت بنزین با رشد ۲۶ درصدی همراه خواهد شد؛ مسئلهای که به افزایش تورم و بالا رفتن هزینه زندگی منجر میشود.
کشاورزی و امنیت غذایی نیز از پیامدهای این بحران در امان نخواهند بود. ادامه اختلال در این شاهراه دریایی، قیمت اوره را تا ۵۰ درصد افزایش میدهد و دسترسی جهان به کودهای شیمیایی را با اختلالی ۳۰ درصدی مواجه میکند. این وضعیت میتواند تولید محصولات کشاورزی را کاهش داده و هزینههای تولید را بالا ببرد. همچنین قیمت گوشت و غلات در اروپا حدود ۱۵ درصد افزایش خواهد یافت و احتمال بروز کمبود مواد غذایی و حتی وقوع قحطی در برخی مناطق جهان افزایش مییابد.
اما پیامدهای این بحران به همین جا ختم نمیشود و بازارهای جهانی نیز از آن تأثیر میپذیرند. بر اساس برآوردها، قیمت بلیت هواپیما ممکن است دو برابر شود و سفرهای هوایی برای بسیاری از مردم گرانتر از گذشته شود. بازار مسکن آمریکا نیز با رکود مواجه خواهد شد و فروشگاههای اروپایی با کمبود تنوع مواد غذایی روبهرو میشوند. از سوی دیگر، تجارت بینالملل با اختلال گسترده مواجه شده و روند جابهجایی کالا میان کشورها کندتر و پرهزینهتر خواهد شد.
ادامه این وضعیت میتواند اقتصاد جهان را وارد مرحلهای از رکود تورمی کند؛ شرایطی که در آن رشد اقتصادی کاهش مییابد اما تورم همچنان رو به افزایش است. در چنین فضایی، سرمایهگذاران با احتیاط بیشتری عمل میکنند و نااطمینانی در بازارهای مالی جهان افزایش مییابد؛ مسئلهای که میتواند بر بورسها، سرمایهگذاریهای بینالمللی و روند رشد اقتصادی کشورها تأثیر منفی بگذارد.
به همین دلیل، تنگه هرمز همچنان یکی از حساسترین گلوگاههای اقتصادی جهان به شمار میرود؛ گذرگاهی که ادامه بسته بودن آن نه تنها بازار انرژی، بلکه تجارت، صنعت، کشاورزی و معیشت میلیونها نفر در سراسر جهان را با چالشهای جدی و پیامدهای بلندمدت روبهرو خواهد کرد.