معاون دبیرکل سازمان ملل در نشست شورای امنیت اعلام کرد که در جریان اجرای قطعنامه 2118، حجم قابل توجهی از تسلیحات شیمیایی اعلام نشده در سوریه کشف شده است.
نورنیوز-گروه بین الملل: «ایزومی ناکامیتسو» معاون دبیرکل سازمان ملل متحد و نماینده عالی امور خلع سلاح در نشست روز پنحشنبه شورای امنیت سازمان ملل اعلام کرد: «خوشحالم که اعلام کنم از زمان آخرین نشست شورای امنیت، پیشرفتهای چشمگیری حاصل شده است.»
به گفته ناکامیتسو، در اوایل ماه مه، تیمی از سازمان منع سلاحهای شیمیایی (OPCW) به سوریه سفر کرد.
او افزود که این تیم پس از بازدید از چندین محل، اکنون آماده ارائه گزارشی است که نشان میدهد حجم قابل توجهی از تسلیحات شیمیایی اعلامنشده، مواد مرتبط و اسناد مربوطه ــ از جمله شواهدی از مهمات شیمیایی که پیشتر اعلام نشده بودند ــ کشف شده است.
معاون دبیرکل سازمان ملل افزود: همچنین موشکهایی یافت شدهاند که از همان نوع موشکهای مورد استفاده در حمله شیمیایی ماه اوت ۲۰۱۳ به شهر غوطه سوریه بودهاند.
ناکامیتسو تاکید کرد: «این یافتهها یک کشف سرنوشتساز محسوب میشوند؛ نه تنها برای سوریه، بلکه برای امنیت بینالمللی و نظام جهانی خلع سلاح.»
وی این دستاورد را نتیجه تلاشهای مستمر سازمان منع سلاحهای شیمیایی، پایبندی دولت جدید سوریه به حقوق بینالملل و همچنین حمایت و پیگیری مداوم شورای امنیت دانست.
او خاطرنشان کرد: «تداوم این همکاری در مراحل بعدی نیز حیاتی خواهد بود، زیرا موارد تازه کشفشده اکنون باید تحت نظارت و راستیآزمایی دبیرخانه فنی سازمان منع سلاحهای شیمیایی بهطور رسمی اعلام و سپس نابود شوند.»
مسکو خواستار راستیآزمایی دقیق یافتههای اخیر شد
«واسیلی نبنزیا» سفیر و نماینده فدراسیون روسیه، گفت که پیشرفت در تحقیقات سازمان منع سلاحهای شیمیایی (OPCW) جای شگفتی ندارد، زیرا شرایطی که در پی جنگ آمریکا و اسرائیل ایجاد شد، برای ماههای متمادی مانع استقرار این سازمان شده بود.
سفیر روسیه افزود: این نیز تعجبآور نیست که سازمان منع سلاحهای شیمیایی بدون انجام تحقیقات کافی، به سرعت در تلاش است تا درباره موادی که اخیراً کشف کرده، «تقصیر» را متوجه طرفی خاص کند.
او گفت: امروز، حامیان فعالیتهای سازمان منع سلاحهای شیمیایی با صدای بلند از کشف چیزی که مدتها در جستوجوی آن بودند، ابراز خوشحالی میکنند. وی از آنان خواست که اندکی از شور و هیجان خود بکاهند.
نبنزیا تاکید کرد که سازمان منع سلاحهای شیمیایی مدتها پیش اعتبار خود را زیر سوال برده است؛ از جمله با نقض استانداردهای مربوط به زنجیره نگهداری شواهد در چندین مورد.
وی تاکید کرد: هرگونه یافته اخیر باید با دقت مورد بررسی و راستیآزمایی قرار گیرد و این روند به دور از سیاسیکاری انجام شود.
استقبال آمریکا از پیشرفت در کشف برنامه اعلامنشده تسلیحات شیمیایی سوریه
اما ایالات متحده آمریکا روز پنجشنبه از پیشرفت قابل توجه در تلاشها برای شناسایی و نابودی بقایای برنامه تسلیحات شیمیایی سوریه استقبال کرد.
«تمی بروس»، سفیر و معاون نمایندگی آمریکا در سازمان ملل متحد، در نشست شورای امنیت از بازگشت تیمهای بازرسی سازمان منع سلاحهای شیمیایی به سوریه و دسترسی آنها به مراکز دارای اولویت بالا در مناطق شمالی و ساحلی این کشور تمجید کرد.
وی گفت: «ما از پیشرفت معناداری که دولت سوریه و سازمان منع سلاحهای شیمیایی از زمان استقرار مجدد تیمها در میدان به دست آوردهاند، از جمله کشف قابل توجه مهمات شیمیایی، مواد شیمیایی و تجهیزات مرتبط که پیشتر اعلام نشده بودند، دلگرم شدهایم.»
معاون نمایندگی آمریکا در سازمان ملل افزود: این یک نقطه عطف مهم برای سوریه و جامعه بینالمللی محسوب میشود.
بروس خاطرنشان کرد که یافتههای اخیر در پی نتایج آزمایشهای آزمایشگاهی انجامشده در اوت ۲۰۲۵ و ژانویه ۲۰۲۶ به دست آمده است؛ آزمایشهایی که وجود دو عامل جنگافزار شیمیایی و یک محصول حاصل از تجزیه مواد شیمیایی را در بشکههای دفنشده شناسایی کرده بودند.
وی ادعا کرد: این کشفیات نگرانیهای دیرینه درباره این موضوع را تقویت میکند که حکومت بشار اسد «هرگز به طور کامل» ابعاد فعالیتهای مرتبط با تسلیحات شیمیایی خود را افشا نکرده بود.
بروس افزود: «با کشف و ارزیابی سایتها و مواد بیشتر، از سازمان منع سلاحهای شیمیایی و سوریه میخواهیم زمینه لازم را برای تسریع در انهدام میدانی این مواد، در موارد استثنایی و در صورت نیاز، فراهم کنند.»
او همچنین گفت آمریکا از سوریه میخواهد اعلامیه ملی خود را مطابق با تعهداتش ذیل کنوانسیون سلاحهای شیمیایی بهروزرسانی کند.
بروس اظهار کرد: «ایالات متحده مشتاق مشاهده پیشرفت در پرونده تسلیحات شیمیایی سوریه است.»
وی یادآور شد که نشست اخیر شورای امنیت تقریبا همزمان با گذشت ۱۸ ماه از تشدید تلاشهای سازمان منع سلاحهای شیمیایی در سوریه برای «یافتن، ایمنسازی، اعلام رسمی و نابودی قابل راستیآزمایی» بقایای برنامه تسلیحات شیمیایی حکومت اسد برگزار شده است.
او گفت: «با وجود چالشهای متعدد پیش روی این مأموریت، سازمان منع سلاحهای شیمیایی و سوریه توانایی سازگاری، انعطافپذیری و تعهد و اراده مشترک خود را برای اجرای مفاد کنوانسیون و بستن این فصل از تاریخ سوریه نشان دادهاند.»
بروس در پایان ادعا کرد: آمریکا کشورهای عضو را تشویق میکند کمکهای مالی داوطلبانهای برای مأموریت سازمان منع سلاحهای شیمیایی در سوریه اختصاص دهند و همچنین حمایت مستقیم از تلاشهای سوریه برای مقابله با توانمندیهای تسلیحات شیمیایی و نابودی آنها را مدنظر قرار دهند.