با وجود ورود لایحه انحلال کنست به مرحله تازه، اختلاف نتانیاهو و احزاب حریدی بر سر زمان انتخابات زودهنگام ادامه دارد و آینده ائتلاف حاکم را در ابهام فرو برده است.
نورنیوز-گروه بین الملل: روند انحلال کنست پس از تشدید بحرانهای داخلی در کابینه ائتلافی بنیامین نتانیاهو، وارد مرحله اجرایی جدیدی شده است. با وجود تصویب کلیات این طرح در کمیسیون داخلی کنست، نمایندگان هنوز بر سر تعیین تاریخ دقیق برگزاری انتخابات به توافق نرسیدهاند.
بلاتکلیفی در تعیین تاریخ انتخابات
بر اساس گزارشها، کمیسیون داخلی کنست بازه زمانی پیشنهادی برای برگزاری انتخابات زودهنگام را بین 8 سپتامبر تا 20 اکتبر (18 شهریور تا 28 مهر) تعیین کرده است. با این حال، «اوفیر کاتس»، رئیس نمایندگان عضو ائتلاف حاکم، اعلام کرد که این بازه زمانی قطعی نیست و نمایندگان همچنان امکان تغییر آن را در مراحل بعدی تصویب قانون خواهند داشت.
طرح انحلال کنست که در 20 مه (31 اردیبهشت) با حمایت قاطع 110 نماینده در قرائت مقدماتی به تصویب اولیه رسیده بود، برای نهایی شدن نیازمند طی کردن سه مرحله دیگر در صحن علنی است. ائتلاف حاکم امیدوار است با در دست گرفتن ابتکار عمل در این روند، مدیریت زمان انتخابات را به نفع خود کنترل کند.
«دین لیونی»، مدیرکل موقت کمیته مرکزی انتخابات، در جلسه کمیسیون داخلی نسبت به محدودیتهای زمانی هشدار داد. وی با اشاره به اینکه بر اساس قانون، انتخابات معمولاً 90 روز پس از انحلال کنست برگزار میشود، تأکید کرد که کمیته برای آمادگی کامل حداقل به 83 روز زمان نیاز دارد.
لیونی همچنین هشدار داد که برگزاری انتخابات در اواسط سپتامبر به دلیل تقارن با «ایام مقدس» یهودیان، بهویژه فاصله میان آغاز سال نو عبرانی و «یوم کیپور»، میتواند فرآیند شمارش آرا و اعلام نتایج را با تأخیر همراه سازد.
علت اصلی وضعیت کنونی، شکست نتانیاهو در پیشبرد لایحه جنجالی «معافیت حریدیها» از خدمت در ارتش اسرائیل است. از اواسط سال 2024 موعد زمانی قانون پیشین معافیت حریدیان به پایان رسید و دیگر قانونی که بتواند این قشر را از خدمت نظامی در ارتش این رژیم معاف کند وجود ندارد. سال گذشته میلادی نتانیاهو برای جلوگیری از بروز بحران داخلی در ائتلاف حاکم از برگزاری رأیگیری بر سر لایحه تمدید معافیتهای حریدیان خودداری کرد.
به طور مشخص برخی از نمایندگان کنست، از جمله یولی ادلشتاین، دن ایلوز، دیوید بیتان و الیاهو رَویو از حزب لیکود و نیز چندین نماینده از دو حزب راست افراطی با تمدید معافیت حریدیان از خدمت نظامی مخالف هستند و لذا به احتمال بسیار زیاد این لایحه نمیتوانست در کنست از تصویب اکثریت بگذرد.
پس از آنکه نتانیاهو اعلام کرد این لایحه حمایت کافی را برای تصویب ندارد، احزاب ارتدوکس (حریدی) شامل «شاس» و «یهودیت متحد توراه» خواستار انحلال کنست شدند. در همین راستا، «خاخام داو لاندو»، رهبر معنوی حزب حریدی «دگل هتورا»، در نامهای صریح به نمایندگان این حزب نوشت: «ما دیگر به نتانیاهو اعتماد نداریم.»
بجز عدم وجود اکثریت پارلمانی برای دفاع و تصویب لایحه معافیت حریدیان موضوع دیگری که باعث شده نتانیاهو برای تعیین تکلیف آن وقتکُشی کند، نارضایتی شدید عمومی از این موضوع است. نظرسنجیها نشان میدهد تقریباً 75 درصد از جامعه صهیونیستی خواستار الزام حریدیان به خدمت نظامی در ارتش هستند و لذا تصویب چنین لایحهای پیش از برگزاری انتخابات باعث کاهش هرچه بیشتر محبوبیت نتانیاهو میشود.
تلاشهای نتانیاهو برای بقا
در حالی که احزاب حریدی با هدف افزایش مشارکت هواداران خود، خواهان برگزاری انتخابات در ماه سپتامبر هستند، گزارشها حاکی از آن است که نتانیاهو به دنبال به تعویق انداختن آن تا اواخر اکتبر است. نخستوزیر رژیم صهیونیستی تلاش دارد با تمدید زمان، هم فرصت بیشتری برای پیشبرد دستورکارهای سیاسی خود داشته باشد و هم از فشار نظامی ناشی از بحران کمبود نیروی انسانی در ارتش (که پس از بیش از دو سال جنگ تشدید شده) به عنوان ابزاری برای امتیازگیری استفاده کند.
در این میان، ائتلاف حاکم تحت رهبری نتانیاهو با برگزاری جلسات فشرده، در حال تلاش برای تصویب لوایح جنجالی باقیمانده پیش از انحلال نهایی پارلمان است.نظرسنجیهای معتبر نشان میدهد که حزب لیکود و متحدانش در شرایط کنونی بازنده انتخابات هستند و آخرین ماههای حضور خود در قدرت را میگذرانند. به این خاطر نتانیاهو مایل است انتخابات تا حد ممکن به تعویق بیوفتد تا فرصت بیشتری برای تغییر اوضاع به سود خود داشته باشد.