گزارشهای تازه از بازارهای مالی نشان میدهد که پیامدهای ناشی از جنگ اخیر علیه ایران، ابعاد گستردهتری یافته و با ایجاد بیثباتی در زنجیره تأمین و بازارهای سرمایه، ارزهای ملی کشورهای شرق و جنوب آسیا را به شدت تحت فشار قرار داده و آنها را به مرز بحران کشانده است.
نورنیوز-گروه اقتصادی: افزایش شدید قیمت نفت و جهش ارزش دلار، ذخایر ارزی آسیا را که پس از بحران مالی 1997 انباشته شده بود، تحت فشار قرار داده است.
روپیه هند و پزوی فیلیپین به پایینترین سطح تاریخی خود سقوط کردهاند. ژاپن و کرهجنوبی نیز میلیاردها دلار برای حمایت از ارزهای خود هزینه کردهاند تا از گرفتار شدن در وضعیت مشابه جلوگیری کنند.
ارزش روپیه اندونزی اکنون حتی از دوران اوج بحران مالی آسیا نیز پایینتر رفته است.
برای کشورهای آسیایی که وابستگی زیادی به واردات انرژی دارند، جنگ خاورمیانه تاکنون باعث جهش قیمت نفت شده است. اکنون این کشورها با بحرانی جداگانه روبهرو هستند و آن این است که سقوط ارز ملی تحت تاثیر افزایش هزینه سوخت و فرار سرمایهگذاران صورت گرفته است.
بانکهای مرکزی در سراسر آسیا برای جلوگیری از ادامه این سقوط، بارها در بازار ارز مداخله کردهاند و بخشی از ذخایر ارزی خود را که طی سالها دقیقاً برای چنین شرایطی جمعآوری کرده بودند، مصرف کردهاند.
این مداخلات که شامل فروش دلار و خرید ارزهای محلی است، مانع سقوط کامل ارزها شده است. اما با ادامهدار بودن این جنگ، نگرانیها درباره هزینههای بلندمدت عبور از این بحران افزایش یافته است؛ نگرانیهایی مانند این که اگر هزینه واردات همچنان بالا بماند، بانکهای مرکزی تا چه مدت میتوانند به کاهش ذخایر ارزی ادامه دهند.
مردم عادی در سراسر آسیا بهویژه در کشورهایی که بیشترین آسیب را از شوک انرژی دیدهاند، از جمله هند، اندونزی و فیلیپین، بهتدریج تاثیر کاهش ارزش ارزها را احساس میکنند.
وقتی ارزش پول ملی افت میکند، واردات، از سوخت گرفته تا مواد غذایی، گرانتر میشود. این افزایش قیمتها معمولاً فشار بیشتری بر خانوادههای کمدرآمد وارد میکند چرا که بخش بزرگتری از درآمد خود را صرف نیازهای اساسی میکنند.
اختلال در عبور و مرور از تنگه هرمز که مسیر حیاتی انتقال نفت و گاز از خلیج فارس است، باعث شده قیمت نفت از زمان آغاز جنگ نزدیک به 50 درصد افزایش یابد. نفت برنت، شاخص جهانی قیمت نفت، اکنون حدود 105 دلار در هر بشکه معامله میشود.
آسیا همچنان نسبت به نوسانات بازار ارز بسیار حساس است و زخمهای بحران ارزی 1997 را فراموش نکرده است؛ بحرانی که در آن ارزهای این منطقه زیر فشار جهش ارزش دلار سقوط کردند.