افزایش شدید قیمت انرژی و کالاهای اساسی پس از جنگ تحمیلی آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران، زنجیره جهانی تأمین را وارد شوک کرده؛ بحرانی که اکنون مستقیماً معیشت متحدان آمریکا را هدف گرفته است.
نورنیوز-گروه اقتصادی: دادههای منتشرشده در تصویر آماری مربوط به «افزایش قیمتها از آغاز جنگ آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران» تا تاریخ ۱۵ مه ۲۰۲۶ (۲۵ اردیبهشت ۱۴۰۵)، نشان میدهد بازار جهانی انرژی، مواد خام و کالاهای اساسی با جهشی کمسابقه روبهرو شده است؛ جهشی که بسیاری از تحلیلگران آن را نتیجه مستقیم تنشهای ژئوپلیتیکی و حمایت غرب از اسرائیل میدانند.
طبق این آمار، بیشترین افزایش قیمت مربوط به «گوگرد» بوده که با رشد خیرهکننده ۹۶ درصدی در صدر جدول قرار گرفته است. گوگرد مادهای کلیدی در صنایع شیمیایی، تولید کودهای کشاورزی و پالایش انرژی محسوب میشود و جهش قیمت آن میتواند زنجیره گستردهای از صنایع را تحت فشار قرار دهد.
در بخش انرژی، «گاز طبیعی اروپا» با افزایش ۵۹ درصدی مواجه شده؛ موضوعی که برای اقتصادهای صنعتی اروپا یک هشدار جدی تلقی میشود. همچنین نفت خام WTI آمریکا ۵۸ درصد، سوخت جت و نفت گرمایشی هر کدام ۵۶ درصد، بنزین ۵۲ درصد و گازوئیل ۵۱ درصد افزایش قیمت داشتهاند. نفت برنت نیز ۵۰ درصد گرانتر شده است.
این آمار نشان میدهد بازار انرژی بیش از هر بخش دیگری از بحران منطقهای تأثیر پذیرفته و نگرانیها درباره اختلال در مسیرهای صادراتی خاورمیانه و امنیت تنگههای راهبردی، موجی از التهاب را در بازارهای جهانی ایجاد کرده است.
افزایش قیمتها تنها به سوخت محدود نشده و کالاهای اساسی نیز وارد مدار گرانی شدهاند. اوره ۲۴ درصد، برنج ۲۱ درصد و کود شیمیایی ۲۰ درصد رشد قیمت داشتهاند. همچنین سنگآهن ۱۲ درصد، زغالسنگ ۱۰ درصد و روغن پالم ۹ درصد افزایش یافتهاند.
کارشناسان اقتصادی هشدار میدهند ادامه تنشها میتواند موج جدیدی از تورم جهانی ایجاد کند؛ تورمی که بیشترین فشار آن بر طبقه متوسط و مصرفکنندگان عادی خواهد بود. در بسیاری از کشورهای غربی، افزایش هزینه سوخت بهطور مستقیم قیمت حملونقل، مواد غذایی و خدمات عمومی را بالا میبرد و همین مسئله باعث کاهش قدرت خرید خانوارها میشود.
این داده ها نشان می دهد، هزینه اقتصادی حمایت آمریکا و متحدانش از اسرائیل، اکنون به شکل مستقیم در قبض انرژی، قیمت بنزین و سبد غذایی مردم اروپا و آمریکا دیده میشود. در چنین شرایطی، بسیاری از دولتها ناچارند میان تداوم سیاستهای ژئوپلیتیکی و کنترل فشار اقتصادی داخلی، توازن دشواری برقرار کنند.
این دادهها که با همکاری «چارلی بیلتو»، حساب تحلیلی «Americana_jr» و مؤسسه «Creative Planning» منتشر شده، تصویری روشن از اثر جنگ بر اقتصاد جهانی ارائه میدهد؛ تصویری که نشان میدهد بحرانهای سیاسی امروز، بسیار سریعتر از گذشته به سفره مردم جهان منتقل میشوند.