دو راهکار ساده برای داشتن قلب سالم

نورنیوز-گروه اجتماعی: نتایج پژوهش کنونی نشان داد که دو تغییر کوچک در سبک زندگی می‌تواند تاثیر بسزایی بر سلامت قلب داشته باشد.

پژوهشگران دریافتند که ۵ دقیقه ورزش بیشتر و ۱۰ دقیقه خواب اضافی روزانه می‌تواند خطر بیماری قلبی را کاهش دهد. آنان به مدت حدود ۸ سال، بیش از ۵۰ هزار نفر را ارزیابی و عادت‌هایی مانند خواب، تغذیه و ورزش آنان را پیگیری کردند.

نتایج نشان داد که حتی تغییرات جزئی اما هم‌زمان در چندین حوزه سبک زندگی، برای سلامت قلب مفید است. آنان گفتند: تمرکز بر چند تغییر کوچک و عملی ممکن است موثرتر و پایدارتر از تلاش برای ایجاد تغییری بزرگ فقط در یک حوزه باشد.

پژوهشگران استرالیایی با استفاده از داده‌های بانک زیستی بریتانیا (U.K. Biobank) بررسی کردند که تغییر در عادت‌های روزانه چگونه بر سلامت قلب تاثیر می‌گذارد. از آنجا که بیماری قلبی اغلب تحت تاثیر عوامل قابل تغییر سبک زندگی مانند رژیم غذایی و ورزش قرار دارد، این عوامل معمولا اولین مواردی هستند که متخصصان سلامت، هنگام بروز مشکلات قلبی، روی آن‌ها تمرکز می‌کنند.

از آنجایی که تغییرات بزرگ در سبک زندگی به سختی پایدار می‌مانند، پژوهشگران قصد داشتند بدانند آیا تغییرات کوچک و ترکیبی هم می‌توانند خطر بیماری قلبی را کاهش دهند یا خیر.

سلامت قلب در گرو عادت‌های روزمره

هرچند ژنتیک نیز می‌تواند در بروز بیماری قلبی نقش داشته باشد اما بسیاری از عوامل خطر اصلی نیز قابل پیشگیری هستند. برخی از این عوامل قابل تغییر شامل خواب، فعالیت بدنی و رژیم غذایی است که پژوهشگران آن‌ها را با نام اختصاری «SPAN» در پژوهش خود ذکر کرده‌اند.

این عوامل به هم مرتبط هستند مثلا کم‌خوابی می‌تواند هورمون‌های گرسنگی را مختل کرده و به تغذیه ناسالم‌تر منجر شود، در حالی که فعالیت بدنی منظم به بهبود کیفیت خواب کمک می‌کند. اگرچه داروها می‌توانند فشار خون و کلسترول را کنترل کنند، تغییر عادت‌های سبک زندگی، بخش کلیدی بهبود سلامت قلب است، با این حال، ایجاد تغییری اساسی در عادت‌های غذایی یا فعالیت بدنی می‌تواند دلهره‌آور باشد. برای مثال، تغییر زندگی کم‌تحرک به ورزش روزانه و سنگین می‌تواند طاقت‌فرسا و به سختی پایدار باشد.

پژوهشگران با در نظر گرفتن این نکته، بررسی کردند، آیا ایجاد تغییرات کوچک در هر یک از حوزه‌های SPAN می‌تواند خطر رویدادهای عمده قلبی-عروقی (MACE) از جمله سکته قلبی، سکته مغزی و نارسایی قلبی را کاهش دهد یا خیر.

شرکت‌کنندگان میانه سنی ۶۳ سال داشتند و کمی بیش از ۵۳ هزار نفر را شامل می‌شد که تقریبا ۵۷ درصد آنان مرد و ۴۳ درصد زن بودند. آنان از دستگاه‌هایی برای ثبت خواب و فعالیت بدنی خود استفاده کردند. همچنین پرسشنامه‌های غذایی را تکمیل نمودند که دانشمندان بر اساس آن‌ها یک امتیاز غذایی تعیین کردند.  سپس محققان بررسی کردند که چگونه ترکیب این سه رفتار با خطر قلبی-عروقی مرتبط است.

تغییرات کوچک و نتایج بزرگ

پژوهشگران امتیاز سبک زندگی بر اساس مولفه‌های SPAN (خواب، فعالیت بدنی و تغذیه) طراحی کردند که از صفر تا ۱۰۰ متغیر و امتیاز بالاتر، نشان‌دهنده عادت‌های سالم‌تر بود.

آنان دریافتند که با افزایش امتیازها، خطر رویدادهای عمده قلبی-عروقی به‌طور پیوسته کاهش می‌یابد. برای مثال، افرادی که امتیاز SPAN متوسطی داشتند، حدود ۴۱ درصد خطر کمتر، در حالی که افراد با بالاترین امتیازها تا ۵۰ درصد کاهش در ابتلا به بیماری‌های قلبی-عروقی را تجربه کردند.

پژوهشگران همچنین رفتارهای فردی SPAN را در مقایسه با خطر موارد عمده قلبی-عروقی بررسی کردند تا دریابند کدام ترکیب از این رفتارها، خطر را بیش از سایر ترکیب‌ها کاهش می‌دهد.

بهترین ترکیب شامل خوابیدن حدود ۸ تا ۹/۵ ساعت در شب، انجام حدود ۴۰ تا ۱۰۵ دقیقه فعالیت بدنی متوسط تا شدید روزانه و حفظ رژیم غذایی باکیفیت‌تر بود. این ترکیب با ۵۷ درصد کاهش خطر رویدادهای عمده قلبی-عروقی همراه بود.

دانشمندان همچنین دریافتند که ایجاد تغییرات کوچک نیز مفید است؛ حدود ۱۰ دقیقه خواب اضافه، ۵ دقیقه فعالیت بدنی بیشتر و بهبود جزئی در کیفیت رژیم غذایی – مانند اضافه کردن یک چهارم پیمانه سبزیجات – با ۱۰ درصد کاهش خطر ابتلا به رویدادهای عمده قلبی-عروقی مرتبط است.

سایت مدیکال نیوز گزارش کرد، به‌طور کلی، نتایج این پژوهش نشان می‌دهد که بهبود همزمان عادت‌های SPAN نه‌ فقط ممکن است موثرتر از تمرکز تنها روی یک عادت باشد، بلکه حتی تغییرات کوچک در همه حوزه‌ها نیز می‌توانند روی هم انباشته شده و نتیجه‌بخش باشند.

کریستوفر برگ، متخصص قلب و عروق که در این تحقیق نقشی نداشت، گفت: این یافته‌ها موردی را تایید می‌کنند که بسیاری از پزشکان انتظار داشتند، اما نکته ارزشمند آن، ارائه شواهدی از این است که تغییرات کوچک چگونه در کنار هم تاثیر می‌گذارند.

وی تاکید کرد که کاهش ۱۰ درصدی خطر ممکن است برای یک فرد کوچک به نظر برسد، اما در سطح جمعیت، قابل توجه است. برگ همچنین به این نکته مهم اشاره کرد که این پژوهش از نوع مشاهده‌ای است، بنابراین نمی‌توان با قطعیت گفت که انجام این تغییرات حتما به کاهش خطر منجر می‌شود، اما ارتباط قوی بین عادت‌های بهتر سبک زندگی و کاهش خطر وجود دارد.