گزارشهای اخیر نشان میدهد که شیوه دخالت آمریکا در انتخابات دیگر کشورها از عملیاتهای پنهانی دوران جنگ سرد، به حمایتهای علنی و آشکار از نامزدهای موردنظر تغییر کرده است؛ روندی که به گفته برخی تحلیلگران، بیانگر تحول در راهبردهای نفوذ سیاسی واشنگتن است.
نورنیوز- گروه بین الملل: در دوران جنگ سرد، قدرتهای بزرگ به طور مخفیانه در انتخابات دیگر کشورها دخالت میکردند. این دخالتها اغلب به شکل عملیاتهای سری و تحت پوشش امنیت ملی انجام میشد. اما در دوران معاصر، آمریکا رویکرد خود را تغییر داده و دخالتهای خود را به صورت آشکار و علنی انجام میدهد. این تغییر در رویکرد نه تنها نگرانیهای جدیدی را ایجاد کرده، بلکه نشاندهنده شدت یافتن تلاشهای آمریکا برای اعمال نفوذ در سیاستهای داخلی کشورهای دیگر است.
دخالت پنهانی در انتخابات؛ از زمان آیزنهاور تا امروز
پولیتیکو در گزارشی نوشت، در سال 1958، زمانی که دولت آیزنهاور در آمریکا خواستار حفظ قدرت نخستوزیر ژاپن، نوبوسوکه کیشی، بود، دولت آمریکا به طور مخفیانه از جاسوسان و مقامات حزب لیبرال دموکرات ژاپن برای انتقال اطلاعات و تأمین منابع مالی به این حزب استفاده کرد. این اقدامها آنقدر پنهانی انجام میشد که تاریخنگاران و تحلیلگران اطلاعاتی بیش از نیم قرن بعد موفق به کشف جزئیات این دخالت شدند.
اما در دوره اخیر، آمریکا از این استراتژی پنهانی فاصله گرفته است. زمانی که دونالد ترامپ به حمایت از "سانائه تاکایچی" نخستوزیر ژاپن در انتخابات سال 2022 پرداخت، او دیگر نیازی به عملیاتهای مخفیانه نداشت. او به راحتی در پلتفرم "تروث سوشال" خود پستی منتشر کرد و حمایت کامل خود را از تاکایچی اعلام کرد.
دخالت آشکار در انتخابات؛ آمریکا از پنهانکاری به علنیت میرسد
در سالهای اخیر، آمریکا به شکل آشکاری در انتخابات کشورهای دیگر دخالت کرده است. این دخالتها نه تنها در کشورهای نزدیک به آمریکا بلکه در دیگر نقاط جهان نیز مشاهده میشود. به عنوان نمونه، در انتخابات پارلمانی مجارستان در سال 2022، کاخ سفید از همان استراتژی که در حمایت از نامزدهای جمهوریخواه در آمریکا استفاده میکند، بهره برد. ترامپ از طریق سفر مقامات ارشد دولت آمریکا به مجارستان، از جمله معاون رئیسجمهور و اعضای کابینه، و نیز حمایتهای علنی از ویکتور اوربان، نخستوزیر مجارستان، تلاش کرد تا او را به پیروزی برساند.
در همین حال، روسیه همچنان از روشهای قدیمیتر خود استفاده میکند و با برنامهریزی کمپینهای مخفی در شبکههای اجتماعی، سعی در دخالت در این انتخابات دارد. اما در عین حال، مسکو به طور آشکار وعدههایی مانند تأمین انرژی و آزادسازی اسیران جنگی را به مجارستان داده است.
آیا دخالتهای آشکار آمریکا در انتخابات یک روند جدید است؟
با گسترش دخالتهای علنی، آمریکا نشان داده است که دیگر نیازی به پنهانکاری ندارد و به راحتی حمایت خود از رهبران مورد نظر را اعلام میکند. این روند به سرعت در حال تبدیل شدن به یک روش معمول برای واشنگتن است تا در جهت منافع خود در انتخابات کشورهای دیگر دخالت کند.
دیو لوین، استاد روابط بینالملل دانشگاه هنگ کنگ، معتقد است که در حال حاضر، افکار عمومی در بسیاری از کشورهای جهان نسبت به دخالتهای خارجی در انتخاباتشان حساسیت کمتری دارند. این امر باعث شده که دخالتهای خارجی در انتخابات به امری پذیرفتهشده تبدیل شود.
دخالتهای آمریکا در انتخابات؛ تهدیدی برای استقلال و دموکراسی جهانی
در نهایت، دخالتهای آشکار آمریکا در انتخابات کشورهای دیگر نه تنها تهدیدی برای استقلال ملی آن کشورهاست، بلکه اصل دموکراسی را نیز در معرض خطر قرار میدهد. در حالی که واشنگتن مدعی ترویج دموکراسی و آزادی در سراسر جهان است، خود به یکی از بزرگترین مداخلهگران در سیاستهای داخلی کشورهای دیگر تبدیل شده است.
این روند نشان میدهد که آمریکا، به جای احترام به حاکمیت کشورهای دیگر، به طور فعال در تلاش است تا نتایج انتخابات را به نفع منافع خود تغییر دهد. این دخالتها، که تحت پوشش «توسعه دموکراتیک» انجام میشوند، در واقع تهدیدی برای نظامهای سیاسی مستقل و دموکراتیک در کشورهای مختلف هستند.
نتیجهگیری: آمریکا در پی تضعیف دموکراسی جهانی
آمریکا که در گذشته از روشهای پنهانی برای دخالت در انتخابات دیگر کشورها استفاده میکرد، اکنون این دخالتها را به شکلی علنی و آشکار پیش میبرد. این تغییر در سیاستهای خارجی آمریکا، همراه با تلاشهای آشکار برای حمایت از رهبران مورد نظر خود در دیگر کشورهای جهان، تهدیدی برای استقلال و دموکراسی جهانی به حساب میآید. در این شرایط، جامعه بینالمللی باید به شدت هوشیار باشد و از دخالتهای بیپرده آمریکا در امور داخلی دیگر کشورها جلوگیری کند.