در حالی که دولت دونالد ترامپ با ادعای جلوگیری از دستیابی ایران به سلاح هستهای وارد یک تجاوز نظامی شد، سخنگوی فارسی زبان سابق در وزارت خارجه آمریکا بر این باور است تحولات میدانی و راهبردی مربوط به تنگه هرمز ثابت کردهاند این تنگه در دستان جمهوری اسلامی ایران به مثابه یک سلاح آخرالزمانی اقتصادی و راهبردی بوده که معادلات جنگ را کاملا دگرگون کرده است.
نورنیوز- گروه بین الملل: «آلن ایر»، سخنگوی فارسی زبان سابق وزارت امور خارجه آمریکا در دولت «باراک اوباما» و کارشناس ارشد امور ایران در مؤسسه خاورمیانه در مطلبی که در نشریه آمریکایی «آتلانتیک» منتشر ساخته اذعان میکند واشنگتن و تلآویو در محاسبات خود برای حمله به ایران دچار یک اشتباه راهبردی مرگبار شدند؛ آنها تصور میکردند بازدارندگی نهایی ایران در گروی دستیابی به بمب اتم است، اما اکنون در میانه بحران انرژی و تورم جهانی، ایران ثابت کرده است که جغرافیا و کنترل شاهرگ حیاتی انرژی جهان، خود بزرگترین بازدارنده است.
بر اساس این تحلیل، با وجود تمامی ادعاهایی که پنتاگون و ارتش رژیم صهیونیستی در خصوص از بین بردن ظرفیتهای نظامی و دریایی ایران داشتهاند اما در عمل همچنان آنها قادر به بستن مسیر ۲۰ درصد از نفت و گاز جهان نبودهاند.
به باور آلن ایر ایران به آمریکا و غرب ثابت کرد بستن تنگه هرمز حتی با وجود تمامی حملات دشمن به ناوگانهایش بهطرز شگفتانگیزی ساده و کمهزینه است. استفاده از انبوه پهپادهای انتحاری شاهد-۱۳۶، مینهای دریایی و موشکهای ضدکشتی باعث شد تا شرکتهای بیمه بینالمللی از ترس ریسک بالا، نرخ پوشش بیمه عبور از این آبراه را به ارقامی نجومی و غیرممکن برسانند. نتیجه آن شد که رئیسجمهور آمریکا که وعده کاهش قیمت بنزین را داده بود، اکنون با کابوس تورم افسارگسیخته و بحران جهانی کود شیمیایی و تراشههای الکترونیکی مواجه شده است .
بازدارندگی مبتنی بر جغرافیا؛ جایگزین پرهزینهتر از بمب اتم
در این تحلیل آمده است که تهران در روند جنگ متجاوزانه آمریکایی-صهیونیستی علیه خود به این نتیجه رسید که به سمت بازدارندگی قدرتمندتری با استفاده از اهرم تنگه هرمز برود. حالا تحلیلگران غربی اذعان میکنند در حال حاضر، بازگشایی این آبراه و حفظ امنیت آن «بدون همکاری و رضایت جمهوری اسلامی ایران تقریباً ناممکن است» و حتی نیروی دریایی ظاهرا قدرتمند آمریکا نیز قادر نیست بدون پرداخت هزینههای انسانی و اقتصادی وحشتناک، کنترل این تنگه را از دست ایران خارج کند. این در حالی است که به نوشته نیویورک تایمز، ایران اکنون صاحب نقشه راهی برای مهار دشمنان خود شده و تحلیلگران صهیونیستی همچون «دنی سیترینوویچ» معتقدند «نمیتوان بر جغرافیا غلبه کرد» .
طرح مدیریت تنگه هرمز؛ از تحریم تا درآمدزایی
اما وجه تمایز این راهبرد جدید نسبت به تهدیدات گذشته، اقدامی هوشمندانه و مبتنی بر قوانین داخلی ایران است پیگیریهای میدانی نشان میدهد که طرح مصوب مجلس شورای اسلامی ایران با موضوع «اقدام راهبردی تأمین امنیت و پیشرفت پایدار تنگه هرمز و خلیج فارس» شامل ممنوع ساختن تردد شناور یا محموله مرتبط با رژیم صهیونیستی، تردد شناورهای کشورهای متخاصم و همچنین شناورها یا محمولههای کشورهایی که اقدامات خصمانه علیه جبهه مقاومت انجام میدهند بوده است.
آلن ایران در تحلیل خود در آتلانتیک از این طرح به عنوان «سلاح مالی جدید» ایران یاد میکند.
پاسخ به زیادهخواهی ترامپ؛ آتشبس موقت یا عقبنشینی تاکتیکی؟
در حالی که دونالد ترامپ در اظهاراتی متناقض گاهی از بازگشایی کامل تنگه خبر میدهد و گاهی تهدید به ادامه محاصره میکند ، مقامات ایرانی هوشمندانه اعلام کردهاند که در طول مدت آتشبس، مسیر برای کشتیهای تجاری باز خواهد بود. تحلیلگران این اقدام را شکلی از تنظیم فشار راهبردی ارزیابی میکنند؛ تهران نشان داده است که شیر نفت جهان را هم میتواند ببندد و هم میتواند باز کند و این کلید، اکنون در دستان نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران است.
نتیجهگیری نشریه آتلانتیک قابل تأمل است: این جنگ با هدف توقف برنامه هستهای ایران آغاز شد، اما به کشف یک اهرم فشار اقتصادی عظیم ایران منجر شد. اهرمی که شاید از انفجار یک بمب اتم نیز برای اقتصاد شکننده غرب مخربتر باشد. اکنون تهران در هر مذاکرهای، برگ برنده کنترل بر شاهرگ حیاتی انرژی جهان را روی میز دارد و به نظر نمیرسد قصد داشته باشد به این زودیها آن را رها کند.