اندیشکده بریتانیایی چتمهاوس در گزارشی تحلیلی از نگرانی کشورهای عربی حوزه خلیج فارس درباره پیامدهای سنگین تنش نظامی آمریکا و ایران و دلایل تلاش آنها برای مهار تنش و جلوگیری از گسترش جنگ در منطقه نوشت.
نورنیوز_ گروه بین الملل: اندیشکده چتمهاوس انگلیس در تحلیلی نوشت که نگرانی کشورهای عرب حوزه خلیج فارس از پیامدهای سنگین تنش نظامی میان آمریکا و ایران، آنها را به سمت مهار تنش و جلوگیری از گسترش جنگ در منطقه سوق داده است.
در این یادداشت که به قلم گالیپ دالای پژوهشگر ارشد حوزه خاورمیانه و شمال آفریقای چتمهاوس نوشته شده، آمده است برخلاف سالهای گذشته که برخی دولتهای خاورمیانه از رویکرد سختگیرانهتر واشنگتن علیه تهران حمایت میکردند، اکنون بخش قابلتوجهی از بازیگران منطقهای در تلاش هستند آمریکا را از هرگونه اقدام نظامی علیه ایران بازدارند و مسیر دیپلماسی را تقویت کنند.
چتمهاوس با اشاره به افزایش تحرکات میانجیگرانه عمان، قطر و ترکیه و نیز تأکید عربستان سعودی و مصر بر کاهش تنش، نوشته است که تجربه سالهای گذشته و هزینههای سنگین بیثباتی در عراق، سوریه و یمن، نگاه دولتهای منطقه را نسبت به پیامدهای هرگونه جنگ جدید تغییر داده است. در این تحلیل تأکید شده که کشورهای عربی حوزه خلیج فارس بیش از هر زمان دیگری نگران سرایت ناامنی، اختلال در تجارت و انرژی و تشدید بیثباتی در صورت وقوع درگیری گسترده هستند.
این اندیشکده انگلیسی در ادامه آورده است که برداشت دولتهای منطقه از تهدیدهای موجود دستخوش تغییر شده و اولویت اصلی آنها اکنون مهار «اسرائیلِ توسعهطلب و تهاجمی» و جلوگیری از یک جنگ فراگیر است. به نوشته چتمهاوس، بسیاری از رهبران منطقه بر این باورند که یک تقابل نظامی گسترده میتواند به آشوبی فراتر از بحرانهای گذشته در خاورمیانه بینجامد و موج تازهای از بیثباتی را ایجاد کند.
در این گزارش همچنین آمده است که برخی ابتکارهای منطقهای برای مهار تنش، با هدف ایجاد موازنه و جلوگیری از گسترش درگیری دنبال میشود و دولتهای منطقه تلاش دارند از طریق گفتوگو و میانجیگری، احتمال رویارویی مستقیم را کاهش دهند. چتمهاوس تأکید کرده است که مخالفت این کشورها با اقدام نظامی، به معنای بیتفاوتی نسبت به اختلافات موجود نیست، بلکه از نگاه آنها جنگ گزینهای پرهزینه و پرریسک تلقی میشود.
تحلیل منتشرشده افزوده است که در چارچوب اختلافات جاری میان آمریکا و ایران، موضوعاتی مانند برنامه هستهای ایران، توان موشکی و تحولات منطقهای از محورهای اصلی مورد بحث هستند، اما دولتهای منطقه معتقدند این مسائل باید از مسیر دیپلماسی مدیریت شود و نه از طریق اقدام نظامی.
چتمهاوس در بخش پایانی گزارش خود نتیجه گرفته است که بسیاری از دولتهای خاورمیانه بر این باورند که باید به تلاشهای دیپلماتیک فرصت داده شود و گزینه نظامی میتواند منطقه را وارد چرخه تازهای از درگیری کند. به نوشته این اندیشکده، کشورهای منطقه در مقطع کنونی ترجیح میدهند نقش فعالتری در مدیریت بحرانهای پیرامونی ایفا کنند و از تبدیل شدن خاورمیانه به صحنه جنگی دیگر جلوگیری شود.