به گفته چندین منبع آگاه، سازمان سیا بیسروصدا در حال تلاش برای ایجاد حضور دائمی آمریکا در ونزوئلاست.
نورنیوز- گروه بین الملل: شبکه خبری سی.ان.ان در گزارشی نوشت: مذاکرات برنامهریزی شده بین سازمان سیا و وزارت امور خارجه آمریکا حول محور چگونگی حضور آمریکا در ونزوئلا، چه در کوتاهمدت و چه در بلندمدت، پس از دستگیری «نیکولاس مادورو»، رئیسجمهور این کشور در اوایل این ماه، متمرکز شده است.
این منابع افزودند، در حالیکه وزارت امور خارجه آمریکا به عنوان حضور دیپلماتیک اصلی و بلندمدت ایالات متحده در این کشور عمل خواهد کرد، دولت ترامپ احتمالا به دلیل گذار سیاسی جاری و وضعیت امنیتی ناپایدار در ونزوئلا پس از مادورو، برای آغاز روند بازگشت به ونزوئلا، به شدت به سازمان سیا متکی خواهد بود.
یک منبع آگاه از روند برنامهریزی به سی.ان.ان گفت: «دولت پرچم را برافراشته است، اما در واقع سازمان سیا نفوذ دارد.»
او خاطرنشان کرد که اهداف کوتاهمدت این آژانس شامل زمینهسازی برای تلاشهای دیپلماتیک از جمله ایجاد رابطه با مردم محلی و تامین امنیت است.
این منبع با اشاره به شباهت این اقدام با فعالیت سیا در اوکراین، گفت: «در کوتاهمدت، مقامات آمریکایی ممکن است قبل از افتتاح رسمی سفارت از طریق یک ساختمان وابسته به سیا فعالیت کنند که به آنها اجازه میدهد تا تماسهای غیررسمی با اعضای جناحهای مختلف دولت ونزوئلا و همچنین چهرههای مخالف را آغاز کرده و اشخاص ثالثی را که ممکن است تهدیدی برای آنها باشند، هدف قرار دهند.»
یک مقام سابق دولت آمریکا که با ونزوئلاییها در ارتباط بوده، گفت: «ایجاد یک ساختمان الحاقی، اولویت شماره یک است. این الحاق میتواند قبل از کانالهای دیپلماتیک، به ایجاد کانالهای ارتباطی کمک کند که این کانالها با اطلاعات ونزوئلا خواهد بود و امکان گفتوگوهایی را فراهم میکند که دیپلماتها نمیتوانند داشته باشند.»
ایالات متحده به طور معمول مدیران سیا یا مقامات ارشد اطلاعاتی را برای برگزاری جلسات حساس با رهبران جهان اعزام کرده است تا در مورد مسائل حساسی که بر اساس جمعآوری اطلاعات ایالات متحده است، بحث کنند.
«جان راتکلیف» مدیر سیا، اولین مقام ارشد دولت ترامپ بود که پس از عملیات دستگیری مادورو به ونزوئلا رفت و اوایل این ماه با «دلسی رودریگز»، سرپرست دوت کاراکاس و رهبران نظامی آنجا دیدار کرد.
بخشی از پیام راتکلیف به مقامهای دولت جدید در جریان این سفر این بود: «ونزوئلا دیگر نمیتواند برای دشمنان آمریکا جای امنی باشد.»
به گفته یک منبع دیگر، سازمان سیا احتمالا مسئول ارائه اطلاعات مربوط به اطلاعات آمریکا در رابطه با این دشمنان به مقامات ونزوئلا خواهد بود.
این مقام سابق گفت: «اگر قرار است ونزوئلا را در مورد نگرانیهای مربوط به چین، روسیه و ایران توجیه کنید، این وزارت امور خارجه آمریکا نخواهد بود که این کار را انجام میدهد. دفتر مدیر اطلاعات ملی باید تصمیم بگیرد که چه اطلاعاتی را از وضعیت محرمانه خارج کند و به اشتراک بگذارد و سپس ماموران اطلاعاتی این توجیه را انجام خواهند داد.»
نقش کلیدی سیا در عملیات دستگیری مادورو
ماموران سیا در ماههای منتهی به عملیات علیه مادورو در ونزوئلا حضور داشتند. منابع آگاه گفتند که در ماه اوت، این سازمان مخفیانه یک تیم کوچک را در داخل ونزوئلا برای ردیابی الگوها، مکانها و حرکات مادورو مستقر کرده بود که به تقویت عملیات در اوایل این ماه کمک کرد.
یک منبع آگاه پیش از این به سی.ان.ان گفته بود که این افراد شامل یک عامل فعال سیا در دولت ونزوئلا بودند که به ایالات متحده در ردیابی موقعیت مکانی و تحرکات مادورو پیش از دستگیری او کمک کرده بود.
شبکه خبری سی.ان.ان گزارش داد که تصمیم دولت ترامپ برای حمایت از رودریگز در مقابل «ماریا ماچادو»، رهبر مخالفان ونزوئلا، همچنین بر اساس یک تحلیل محرمانه سازمان سیا در مورد تاثیر عدم ریاست جمهوری مادورو و پیامدهای کوتاهمدت برکناری احتمالی او اتخاذ شده است.
منابع متعدد پیش از این شبکه خبری مربوطه گفته بودند که این محصول اطلاعاتی محرمانه به سفارش سیاستگذاران ارشد تهیه شده است و انتظار میرود سازمان سیا در آینده نیز به ارائه توصیههای مشابه در مورد وضعیت رهبری در ونزوئلا ادامه دهد.
پس از دستگیری مادورو، سازمان سیا اکنون تمرکز خود را بر اعمال نفوذ بیسروصدای آمریکا از داخل مرزهای این کشور آمریکای لاتین و ارزیابی عملکرد مقامهای جدیدی که به روی کار آمدن آن کمک کرده، معطوف کرده است.
منابع مطلع همچنین گفتند، مقامات آمریکایی که در بحثهای اولیه برنامهریزی شرکت دارند، هنوز منتظرند تا کاخ سفید اهداف ماموریت گستردهتر خود را به روشنی بیان کند، علیرغم ادعای دونالد ترامپ، رئیس جمهور آمریکا مبنی بر اینکه دولت او پس از دستگیری مادورو، ونزوئلا را «اداره» خواهد کرد.
یکی از افراد مطلع با بیان اینکه «این وضعیت کار را دشوارتر میکند»، افزود که مقامات آمریکایی در حال برنامهریزی برای ایجاد حضور در ونزوئلا هستند و انتظار میرود بعدا هدف واقعی را نیز در آن بگنجانند.
در نتیجه، برنامههای بلندمدت دولت ترامپ برای ونزوئلا، از جمله جدول زمانی بازگشایی سفارت آمریکا در کاراکاس همچنان در هالهای از ابهام قرار دارد.
ایالات متحده دیپلماتهای خود را از سال ۲۰۱۹ خارج کرد و فعالیت در سفارت در کاراکاس را به حالت تعلیق درآورد. واحد امور ونزوئلا با تیمی از دیپلماتهای آمریکایی در سفارت بوگوتا فعالیت میکند.
در روزهای گذشته، وزارت امور خارجه آمریکا اعلام کرد که «لورا دوگو» دیپلمات باسابقه را برای رهبری واحد امور ونزوئلا در بوگوتا انتخاب کرده است. این سمت پیش از این توسط «جان مکنامارا» سفیر موقت ایالات متحده در کلمبیا اداره میشد.
یک مقام ارشد وزارت امور خارجه گفت که طرح واشنگتن برای ونزوئلا «نیازمند یک کاردار تماموقت در واحد امور ونزوئلا است» و «دوگو در موقعیت مناسبی برای رهبری این تیم در این دوره گذار قرار دارد.»
در حالیکه وزارت امور خارجه برخی از افسران سرویس خارجی ویژه را که قصد دارند به ونزوئلا بازگردانند، مشخص کرده است، مقاماتی که در بحثهای برنامهریزی دخیل بودهاند، گفتند که هیچ برنامه یا دستورالعمل منسجمی از مقامات ارشد دولت یا کاخ سفید دریافت نکردهاند.
اقداماتی برای بازگشایی سفارت آمریکا در کاراکاس
وزارت خارجه آمریکا اقدامات اولیهای را برای بازگشایی سفارت این کشور در کاراکاس آغاز کرده است. اوایل ژانویه، اندکی پس از دستگیری مادورو، تیمی از پرسنل دیپلماتیک و امنیتی از واحد امور ونزوئلا را به سفارت در پایتخت ونزوئلا اعزام کرد تا «ارزیابی اولیهای برای از سرگیری احتمالی مرحلهای عملیات انجام دهند.»
یک مقام ارشد وزارت امور خارجه آمریکا روز دوشنبه گفت که «تعداد محدودی از پرسنل دیپلماتیک و فنی ایالات متحده در کاراکاس هستند و ارزیابیهای اولیه را برای از سرگیری احتمالی مرحلهای عملیات انجام میدهند.»
منبع دیگری نیز خاطرنشان کرد که در طول غیبت دیپلماتیک، پرسنل محلی وظیفه محافظت از ساختمان سفارت آمریکا در کاراکاس را بر عهده داشتند، اما این بدان معنا نیست که ساختمان در وضعیت مناسبی برای از سرگیری سریع عملیات خواهد بود.
این اقدامات، تمایل واشنگتن برای برقراری مجدد حضور دیپلماتیک در کشوری را که ترامپ گفته است ایالات متحده قرار است آن را «اداره» کند، بار دیگر در مرکز توجه قرار میدهد. دیپلماتهای سابق گفتند که عدم حضور ایالات متحده در ونزوئلا، چالشی را برای بازسازی و تضمین پاسخگویی در ونزوئلا ایجاد میکند.
ترامپ گفته است که میخواهد شرکتهای نفتی آمریکایی عملیات خود را در ونزوئلا از سر بگیرند و به بازسازی آن کمک کنند.
او همین چند روز پیش گفته بود که از آمریکا «خواسته شده» سفارتش را بازگشایی کند، اما جزئیات بیشتری ارائه نداد.
وضعیت امنیتی در ونزوئلا نیز همچنان نامشخص است و میتواند بر برنامههای دولت ترامپ تاثیر بگذارد. ماموران خدمات خارجی معمولا برای محافظت از خود آموزش ندیدهاند که یکی از دلایلی است که سیا انتظار دارد در اوایل دوران گذار سیاسی ونزوئلا نقش قابل توجهی را بر عهده بگیرد.
باید دید که مردم ونزوئلا پس از مادورو چگونه به حضور آشکارتر سیا در این کشور واکنش نشان خواهند داد. برای سالهای متمادی، مادورو، سیا را به تلاش برای سرنگونی رژیم خود متهم میکرد. اکنون مشخص است که سیا به جایگزینی مادورو کمک کرده و آماده است تا به طور فعال به مدیریت تعاملات واشنگتن با رهبری جدید ونزوئلا کمک کند.