ادعای تازه دونالد ترامپ درباره نزدیکی و همکاری با دلسی رودریگز، نه نشانه نفوذ آمریکا در ونزوئلا، بلکه تلاشی برای بازسازی روایتی شکستخورده است. این چرخش گفتمانی، بیش از آنکه قدرتساز باشد، پردهای رسانهای برای پنهانسازی افول راهبرد تجاوز و یکجانبهگرایی واشنگتن است.
نورنیوز-گروه بینالملل: رفتار رسانهای ترامپ درباره ونزوئلا، بهویژه ادعای همکاری با دلسی رودریگز، تلاشی هدفمند برای کمرنگکردن ناکامی پروژه تغییر ساختار سیاسی این کشور است. کاخ سفید پیشتر با بزرگنمایی احتمال ربایش نیکولاس مادورو و فروپاشی فوری حاکمیت کاراکاس، بهدنبال نمایش اقتدار بود؛ اما تداوم انسجام ساختار سیاسی و حمایت مردمی از مادورو، این روایت را فرو ریخت. در چنین شرایطی، چرخش ترامپ به سمت پذیرش ضمنی ادامه کار همان نیروهای وفادار به مادورو، نوعی عقبنشینی پنهان است که در قالب «نزدیکی و همکاری» بازنمایی میشود. ارزیابی طبقهبندیشده سیا که رودریگز را گزینهای باثباتتر از اپوزیسیون معرفی میکند، عملاً مهر تأییدی بر شکست سناریوی فشار حداکثری و براندازی سریع است.
دوگانه جنگ و صلح؛ ابزار فرسوده تسلیمسازی
ترامپ همچنان به الگوی آشنای «تهدید ـ تطمیع» متوسل است؛ الگویی که در غزه، اوکراین و اکنون ونزوئلا قابل مشاهده است. از یک سو، تهدید به تکرار سرنوشت مادورو و از سوی دیگر، وعده پیشرفت و رفاه در صورت همکاری، نشان میدهد کاخ سفید هنوز از منطق دوگانه جنگ و صلح برای تسلیمسازی استفاده میکند. درخواست توقف فروش نفت به دشمنان آمریکا و همکاری در مبارزه با مواد مخدر، بخشی از همین موازنهسازی است. اما واقعیت آن است که این ابزار، کارایی پیشین را از دست داده و بیشتر بیانگر استیصال راهبردی است تا قدرت. طولانیشدن افق تغییر قدرت از ۳۰ روز ادعایی به ۱۸ ماه، خود اعترافی غیرمستقیم به بنبست این سیاست است.
ترامپ میان فشار افکار عمومی و کنگره
در داخل آمریکا، یکجانبهگرایی ترامپ با واکنشهای فزایندهای روبهرو شده است. کنگره در پی محدودسازی اختیارات جنگی رئیسجمهور است و اعتراضات مردمی در ایالتهای مختلف، هزینههای سیاسی ماجراجویی خارجی را افزایش داده است. اظهارات ترامپ در شبکه NBC مبنی بر «نبود وضعیت جنگی با ونزوئلا»، تلاشی آشکار برای آرامسازی فضای داخلی است. پذیرش ادامه کار متحدان مادورو، نه انتخابی داوطلبانه بلکه اجبار ناشی از شکست، بخشی از این مدیریت بحران داخلی محسوب میشود. با این حال، افشای تدریجی تبلیغاتیبودن ادعاهای اولیه درباره مادورو، میتواند دامنه مخالفتهای داخلی را تشدید کند و شکاف میان کاخ سفید، کنگره و افکار عمومی را عمیقتر سازد.
سرخوردگی جهانی و نشانههای افول یکجانبهگرایی
در عرصه بینالمللی نیز واکنشها به اقدام آمریکا، از انزوای فزاینده واشنگتن حکایت دارد. حمایت گسترده کشورها از حاکمیت و تمامیت ارضی ونزوئلا، حضور مقامات خارجی در مراسم سوگند رودریگز و محکومیت تجاوز در شورای امنیت، ناکامی آمریکا در اجماعسازی را عیان کرد. ترامپ اکنون با پذیرش عملی ساختار حاکم بر ونزوئلا، میکوشد فشارهای جهانی را کاهش دهد و تجاوز نظامی را به «تغییر محدود سیاسی» تقلیل دهد. این عقبنشینی گفتمانی، محصول هزینههای سنگینی است که نابخردی و خودشیفتگی سیاسی ترامپ به آمریکا تحمیل کرده است. مجموعه این تحولات نشان میدهد نظم جهانی در حال عبور از یکجانبهگرایی آمریکایی است و سیاستهای تهدیدمحور، دیگر توان مهار افول قدرت آمریکا را ندارند.